Definitions containing the research պայծառ : 578 Results

Դերեւանամ, ացայ

See full entry →

vn.

cf. Իդերեւ ելանեմ.

NBHL (1)

Ի դերեւացեալն ամայի անդաստանաց։ Զդերեւացեալն անդաստանի յաջորդել անբերութիւն։ Զաշխարհս ամայի եւ դերեւացեալ։ Բոլորք ի վարժիցն երկարասիրութենէ յարմարապէս պայծառանան, եւ անվարժութեամբն դերեւանան. (Պիտ.։)


Գիշերավար, ի

See full entry →

s.

Venus, the evening star;
cf. Գիշերագնաց.

NBHL (1)

Իբրեւ զգիշերավարն (կամ զգիշերավառն) պայծառասցու՛ք հոգւով խաւարային կողմ աշխարհիս. (Նար. յովէդ.։)


Գլեմ, եցի

See full entry →

va.

to roll;
to wheel;
to surpass, to excel;
to bend, to incline;
— զձեռն, to extend or stretch out the hand;
— զոք զինքեամբ, to win over, to attract, to gain one's favour;
զյունովք — խորհրգովն, to be on the Greeks side, to be a partisan of the greeks;
— զփայլումն արեգական, to din, offuscate, darken or eclipse the splendour of the sun.

NBHL (1)

Զի թէ ոչ գլէ (խաչն) զփայլումն սորա (արեգական), զիա՞րդ ինքն երեւեսցի։ Յաղթեալ գլէր զլոյս արեգականն պայծառութիւն երեսացն։ Գլէին առաքինութիւնք նորա (Յոբայ) զճառագայթս արեգականն. (Երզն. մտթ.։ Վանակ. յոբ.։)


Գմբեթայարկ

See full entry →

adj.

cf. Գմբեթաձեւ.


Գոյաւորութիւն, ութեան

See full entry →

s.

existence;
substance;
creature.

NBHL (1)

Ոչինչ աւելի ունել վայելչութիւն կամ գոյաւորութիւն քան զպայծառութիւն ծաղկին. (Սարգ. յկ. ՟Ժ։)


Դժուարատես

See full entry →

adj.

that sees, comprehends with difficulty;
obscure.

NBHL (1)

Կամ Որ դժուարաւ տեսանէ. ոչ պայծառ իմացօղ. աղէկ չիտեսնօղ, կարճատես, հաւկուր.


Դժուարիմաց

See full entry →

adj.

difficult to understand, ohscure, unintelligible.

NBHL (1)

Զդժուարիմաց բանսն պայծառ եւ յայտնի առաջի ամենեցունց դնէր։ Թարգմանէր զաստուածային գիրս զդժուարիմացս. (Վրք. ոսկ.։)


Դիպակակիտուած

See full entry →

adj.

embroidered on a stuff;
furnished with embroidered stuff.

NBHL (1)

Ի պատուական հիւթ պայծառ պաստառաց՝ եգիպտացի դիպակակիտուած. (Նար. խչ.։)


Դիւրաթառամ

See full entry →

adj.

that fades easily.

NBHL (1)

Զխոտ դիւրաթառամ պայծառ զարդարէ. (Իգն.։)


Ետեղակալ, աց

See full entry →

s. adj.

lieutenant, vicegerent;
successor;
stationary, firm, stable.

NBHL (1)

Նուազագոյն յառաջնումն ցուցեալ, ետ զետէ գործոյն կատարելութեամբն ընդ նմա պայծառութեամբ ծագեալ. (Նիւս. կազմ. ՟Լ՟Բ։)


Բրաբիոն, աց

See full entry →

s. bot.

recompense, prize, laurel, palm;
Tuberose.

NBHL (1)

Հիւսէր զառաւել բրաբիովնացն պայծառակերպութիւն. (Ճ. ՟Ա.։)


Գերակայութիւն, ութեան

See full entry →

s.

eminence, height, pre-eminence, superiority.

NBHL (1)

Մշտապայծառ փառաց գերակայութիւն. (Խոր. վրդվռ.։)


Գերարփի

See full entry →

adj.

very luminous, splendid, brilliant.

NBHL (1)

ὐπεραιθέριος, ὐπερουράνιος եւ այլն. Գերագոյն քան զարփի, այսինքն քան զեթեր, զերկինս, եւ զարեգակն. գերերկնային. գերափայլ. գերապայծառ. լուսեղէն. երկնաւոր.


Գերափայլ

See full entry →

adj.

brilliant, splendid.


Գերափայլեմ, եցի

See full entry →

vn.

to shine, to sparkle.

NBHL (1)

ὐπερλάμπω fulgore supero Գեր ի վերոյ քան զայլս փայլել, պայծառանալ.


Գերունակ

See full entry →

adj.

sublime, eminent, excellent;
գերունակ լինիմ, cf. Գերազանցեմ.

NBHL (1)

Մեծութեամբ քան զամենայն գերունակ։ Աներեւոյթ գոլ վասն գերունակին երեւութի (այսինքն գերագոյն պայծառութեան). (Դիոն.։)


Ազնուականութիւն, ութեան

See full entry →

s.

nobility, birth, gentility;
civility, genteelness;
generosity, nobleness.

NBHL (1)

εὑγένεια, nobiitas, generositas Պատուականութիւն կամ պայծառութիւն ազգի. բարետոհմութիւն ազատ. սօյզատէլիք, շէրէֆ.


Ականակիտ

See full entry →

adj.

limpid, clear.

NBHL (1)

Վճիտ եւ մաքուր՝ փայլուն իբրեւ զականս. կամ պայծառ իբր յաղբերականց կիտեալ. յստակ. անխառն. զուտ, փայլուն. զիւլալ. փարլագ. ըստ յն. լուսանշոյլ կամ յստակափայլ. διαυγής, διαυγέστατος, pellucidus, limpidus, limpidissimus


Ակնախտիղ

See full entry →

adj.

cf. Ակնախտիտ.

NBHL (1)

Բազմապաճոյճ զարդարանօք պճնեալ զինքն՝ ակնախըտիղ կազմեաց որոգայթ։ Փթթեալ յարաժամ ամառնային ակնախտիղ գեղապայծառութեամբքն. (Պիտ. ՟Դ. ՟Ե։)


Ակնախտիտ

See full entry →

adj.

dazzling.

NBHL (1)

Բազմապաճոյճ զարդարանօք պճնեալ զինքն՝ ակնախըտիղ կազմեաց որոգայթ։ Փթթեալ յարաժամ ամառնային ակնախտիղ գեղապայծառութեամբքն. (Պիտ. ՟Դ. ՟Ե։)


Ահարկութիւն, ութեան

See full entry →

s.

terror, dismay, affright, intimidation.

NBHL (1)

Զտանն վայելչութիւն եւ զգեստուցն պայծառակերպութիւն, որով ահարկութիւն նոցա (մեծամեծաց) պարագրի։ Եւ որ այլ ահարկութիւնք եւ պատմութիւնք նորա թագաւորութեանն արժանաւորք. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Խ՟Զ։ Արշար. ՟Ի՟Ը։)


Ահաւորափայլ

See full entry →

adj.

that shines in a frightful manner.

NBHL (1)

Ահաւոր փայլմամբ. ահեղ եւ պայծառ։


Անշամանդաղ

See full entry →

adj.

unclouded, clear.

NBHL (1)

Ուր չիք շամանդաղ. անմռայլ. պայծառ. անաղօտ.


Անուս, ից

See full entry →

adj.

ignorant, unlettered;
stupid.

NBHL (1)

Ոչ պայծառիցն, այլ անուսիցն հրամայեմք զմերս. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 30։)


Անլոյս, լուսի, ից

See full entry →

adj.

dark, obscure.

NBHL (1)

Անպայծառ յերեքկին լուսոյն, եւ ի ճշմարտութենէն անլոյս։ Նոր լուսաւորեալ՝ եւ անլոյս, աստուածային՝ եւ անաստուած. (Առ որս. ՟Ը։)


Անծերանալի

See full entry →

cf. Անծեր.


Անկանեմ, անկի

See full entry →

va.

to lay the groundwork of lace;
to weave;
to twine.

NBHL (1)

Որպիսի ոչինչ յանկելոց առ մեզ գոյ՝ վասն պայծառութեան. (Փիլ. քհ.։)


Այնպէս

See full entry →

adv.

so, also, equally, as much, in like manner, likewise, as well as.

NBHL (1)

Որ պարգեւեացն զայնպէս բարեբախտիկ պայծառութիւնն. (Պիտ.։)


Այտ, ի, ից

See full entry →

s.

cheek;
համբուրել զայտս, to embrace, to kiss the cheek.


Անաղօտ

See full entry →

adj.

shining, clear, bright.

NBHL (1)

Ոչ աղօտացեալ. պայծառ. յիստակ. րուշէն. այտընլը. նուրլու. եւ անաղօտաբար. առանց մթութեան.


Աներեւութանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to vanish, to disappear.

NBHL (1)

Ո՛չ թէ աներեւութանան ըստ նախատպին, այլ զնշմարանս նորա պայծառացուցանեն. (Շ. յկ. ԻԷ։)


Այժմ

See full entry →

adv.

now, at present, at this time;
just now, immediately, instantly, by and by;
recently, newly, freshly;
— իսկ, presently;
just now.

NBHL (1)

Եւ զպատմուճանըն զառաջին պայծառացո՛ զայժմ աղտեղին. (Յիսուս որդի.։)


Այլակերպութիւն, ութեան

See full entry →

s.

transfiguration;
metamorphosis;
transformation, disguise.


Անթառամ

See full entry →

adj. s.

unfading;
incorruptible;
amaranth.

NBHL (2)

Անթառամ ասելովն՝ զմիշտ պայծառութիւնն նշանակէ, եւ զնոյնպէս ունելն։ Անթառամն ասելով՝ զնոյնօրինակ ունելն առակէ. (Սարգ.։)

Անթառամ պայծառանաս. (Մագ. ՟Խ՟Ը։)


Անթաքուստ

See full entry →

cf. Անթաքուն.

NBHL (1)

Անթաքուստ ստուերաւ (այս ինքն յերեսաց ստուերի) ամենեքեան պայծառացեալ լինէին վայրք։ Անթաքուստ յուզմամբ ելեալ ի վեր՝ փախչէին. (Պիտ.։)


Անհրաժեշտ

See full entry →

adj. adv.

inevitable, indispensable, necessary;
irrevocable;
indispensably, necessarily, inevitably, irrevocably.

NBHL (1)

Ոչ փոփոխի կենդանի երանութիւնն, անհրաժեշտ պայծառութիւնն։ Յանհրաժեշտ բարութիւնսն. (Յճխ. ՟Ժ՟Բ. ՟Ժ՟Գ։)


Կայտառ, աց

See full entry →

adj. s.

healthy;
active, agile, lively, brisk, sprightly;
swift, quick, diligent;
gay, merry, jocose, facetious;
pretty, pleasing, prepossessing;
fish;
reptile;
— առնել, —ս յօրինել, to reanimate, to revive, to comfort, to invigorate.

NBHL (1)

ἁστεῖος urbanus, festivus, venustus, elegans ἑντρεχής velox եւ այլն. (որպէս թէ՝ որ Կայթ առնու, կամ խայտայ) Զուարդ. աշխոյժ. պայծառ դիմօք. չքնաղ. շնորհալի. ընտիր. լաւ. եւ առոյգ. որ կայտռայ. արագաշարժ. փոյթ. եռանդուն. աղեկ, աղուոր, սիրուն, վխտացօղ.


Կանգնեմ, եցի

See full entry →

va.

to raise, to lift up, to re-instate, to re-establish;
to raise up, to erect, to set up, to found, to build, to rebuild, to construct.

NBHL (1)

(Արեգակն եւ լուսին ի կատարածի) պայծառանան ըստ մարգարէութեանն, եւ կանգնին. (Երզն. մտթ.։ որպէս ռմկ. կանկ առնուլ։)


Կապուտակ, աց

See full entry →

adj. s.

bluish, rather blue, sky-blue;
livid;
bluish, light blue;
— կամար, the roof or canopy of heaven, the cerulean vault;
—ն երկնից, sky-blue;
— ծովու, ultra-marine;
բրուսիական —, Prussian blue.

NBHL (1)

Դեղինն ընդ պայծառի սպիտակ շարախառնելով, եւ ի խորին սեաւ անկեալ՝ զկապուտակ գոյնն կատարէ. (Պղատ. տիմ.։)


Կարապետութիւն, ութեան

See full entry →

s.

office of precursor;
fore-running.

NBHL (1)

Զմեծի պասեքին զճրագալոյցն կարապետութիւն ասէ զգալի պայծառութեամբ. եւ զաստուածայայտնութեան ճրագալոյցն նախատօնակ կարապետութիւն ոթօրեայ աւուրցն պաշտաման. (Կամրջ.։)


Կռփիչ

See full entry →

s.

who strikes with the fist;
who uses harshly.

NBHL (1)

Կռփիչ եւ շլացուցիչ տկար աչաց լինի պայծառութիւն արեգական. (Ճ. ՟Գ.։)


Կտաւ, ոց

See full entry →

s. adj.

flax;
linen;
linen-cloth or cotton-cloth;
linen-garment;
linen.

NBHL (1)

Զգցեալ էին ի տաճարին կտաւս մաքուրս եւ պայծառս. (Յայտ. ՟Ի՟Ե. 6։)


Կացուրդ, ցրդից, դոց

See full entry →

s.

solemn or general assembly;
reunion, popular gathering;
festival day, fair-day;
solemnity, pomp;
solemn games, spectacle;
hymn, canticle.

NBHL (1)

նախագահութիւնք իսկ առ ամենայն կացուրդսն կարգեցին՝ պայծառ ձիաբոյծքն, զօրավարքն, իշխանքն, գոռոզքն. (Բրս. հայեաց.։)


Կացրդական, ի, աց

See full entry →

adj.

concerning to general assemblies, or to solemn festivals, solemn, festive, pompous;
demonstrative (style).

NBHL (1)

πανηγυρικός panegyricus, festus, pompaticus Կացրդի սեպհական. հանդիսական. տօնական. ամենաժողով. մեծապայծառ.


Կենցաղ, ոյ

See full entry →

s.

life;
conduct, behaviour, custom, manners;
present life;
world;
սոսկական —, private life;
վարել անփառունակ —, to pass life in obscurity;
վճարել ի կենցաղոյս, to depart this life, to die;
cf. Կեանք.

NBHL (1)

Կենցաղ պայծառագոյն կամ ուղիղցուցանել։ Զքաջանուաստ կենցաղոյ նորա յայտ առնելով։ Ի գիրս զբաղեսցուք ուղիղ աւանդութեամբ, եւ ստոյգ կենցաղաւ. (Ոսկ. յհ.։)


Խրոխտապանծ

See full entry →

adj.

braggart, boastful, insolent, presumptuous, swaggering.

NBHL (1)

Ի խրոխտապանծ մոլենախանձ զրաբանողաց։ Բարձրագլուխ ի մէջ յօքնախումբ կացեալ հրապարակաց՝ լի հանդերձ խրոխտապանծ տեսութեամբ ի զանազան պայծառ զգեցեալ պատմուճանաց. (Պիտ.։)


Ծածանիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to flow gently, to ripple;
to wave, to undulate

NBHL (1)

Հեզիկ ալեացն պայծառապէս քստմնեալ ծածանէր. (Նիւս. կազմ.։)


Ծաղկազարդեմ, եցի

See full entry →

va.

to adom with flowers.

NBHL (1)

Ծաղկօք զարդարել. ծաղկեցուցանել. պայծառացուցանել.


Ծաղկազուարճ

See full entry →

adj.

full of flowers;
full blown.

NBHL (1)

Զպայծառազգեստ ոստասաղարթ եւ ծաղկազուարճ տօնախմբելին իսրայէլի. (Խոր. վրդվռ.։)


Ծաղկախիտ

See full entry →

cf. Ծաղկալի.

NBHL (1)

Զուարթացան ծաղկախիտ պայծառութեամբ. (Իսիւք.։)