Definitions containing the research սին : 5381 Results

Դոյզն

See full entry →

adj.

very little, exiguous;
small;
frivolous, light;
— ինչ, very little;
pinch, drop.

NBHL (2)

Դոյզն մասն, արագութիւն։ Դոյզն ինչ յաջողութիւն։ Դոյզն ինչ (այսինքն ոչ ինչ) փոյթ առնել. (Փիլ.։)

Դոյզն ուրեք. այսինքն ի սակաւ տեղիս. (Խոր. ՟Բ. 56։)


Դուզնաքեայ, քէից

See full entry →

adj.

little, very little, moderate, small, light, thin.

NBHL (1)

Զբազումսն դուզնաքեօք (այսինքն սակաւուք) առաջի դիցուք. (Դիոն. ածայ.։)


Դուժ, ից

See full entry →

adj.

barbarous;
savage.

NBHL (2)

Հարկանելով զխժիցն դուժս. այսինքն զբարբարոսս. (Ասող. ՟Գ. 41։)

Զկնի գնաց նա դուժ ժպրհութեանն. այսինքն բարբարոսական. (Եւս. պտմ. ՟Զ. 18։)


Դուռէճ

See full entry →

s.

heat-cock;
venison.

NBHL (1)

Բառ յն. թի՛ռ, թիռէ՛ս. այսինքն Էրէ, էրէք.


Դուռն, դրանց, դրաց

See full entry →

s.

door, entrance;
sluice;
— մեծ, portal;
— or — արքունի, the Ottoman or Sublime Port;
the Court;
դրան մարդիկ, the courtiers;
դրան երէց, almoner, chaplain;
արտաքին դրունք, porch, portico;
դրանց ի դուրս, դրանէ ի —, from door to door;
գրօք փակելովք, with closed doors;
դուրք դրանն, the street door, the gate, portal;
ի դուրս, out;
ի դուրս մերձեալ, եկեալ, հասեալ, impending, very near;
առ դուրս մահու, at death's door;
դրունք դժոխոց, the gates of Hell.

NBHL (2)

Եմուտ թագաւորն, եւ եդաւ դուռն. այսինքն փակեցաւ. (Գանձրն.։)

Զինուորեալ ի դուռն։ Ի դրանն մարդկանէ։ Զբազմութիւն դրան իւրոյ։ Դրամբ եւ ընտանեօք. այսինքն իշխանօք եւ սպասաւորօք. (Փարպ.։)


Դուրք

See full entry →

cf. Դուռն.

NBHL (1)

Ի ԴՈՒՐՍ. մ. ἕξω extra, foras Արտաքոյ քան զդուրս, այսինքն քան զդրունս. դռնէ դուրս. եւ պարզապէս՝ Արտաքոյ. արտաքս. ի բաց. անդր. յետս. յառաջ. դո՛ւրս, դէպ ի դուրսը.


Դուքս, դքսի

See full entry →

s.

duke;
general, chief.

NBHL (1)

Յաղթել սատանայի, եւ դուքսին, եւ դատաւորին. (Թէոփիլ. ՟խ. մկ.։)


Դոփեմ, եցի

See full entry →

vn.

to tap, to stamp with the foot.

NBHL (1)

Եթէ մի անգամ միայն դոփիցէ ոտամբ, ընդոստուցանէ զամենեսին. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Դ։)


Դպրանոց

See full entry →

cf. Դպրոց.

NBHL (1)

Ուղղիչ դպրանոցի, այսինքն է ուսուցիչ տղայոց. (Մարթին.։)


Դպրոց, աց

See full entry →

cf. Դպրատուն.

NBHL (1)

Ի գիր մատենի վերնում դպրոցիդ. այսինքն դպրութեան, դիւանի. (Նար. կուս.։)


Դպրոցական, ի, աց

See full entry →

adj.

school;
of a scholar, of a school-boy.

NBHL (1)

Հրաման ետ եւ զդպրոցականսն կոտորել. այսինքն զիմաստունս եւ զգէտս. (Վրդն. դան.։)


Դռնապան, աց

See full entry →

cf. Դռնապահ.

NBHL (1)

Ածէ՛ք առ դռնապանն պետրոս. այսինքն փակակալ երկնից. (Փարպ.։)


Դռոյթ

See full entry →

cf. Գռոյթ.

NBHL (1)

Զօրու բազմի դռութ իմն ի միասին տուեալ։ Դռոթ ընդ ինքեան տուեալ։ Դռոթս տալ. (Յհ. կթ.։)


Դսրովութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դսրով.

NBHL (1)

Եկեաց ագամ զիննհարիւր ամ վասն դսրովութեան չարախօսին, եւ աստուած ոչ եղեւ։ Շատ իցէ այս վասն դսրովութեան ժողովրդեանն. (Եփր. ծն.։)


Դրախտ, ից, աց

See full entry →

s.

paradise;
garden, orchard;
— կորուսեալ, Paradise Lost.

NBHL (2)

παράδεισος paradisus որ եւ ԴՐԱՍՏ. Դարաստան. պարտէզ. բուրաստան. տեղի պտղատու ծառոց, եւ ծաղկանց. որպէս եւ պ. տիրէխթան, ծառք, ծառատունկք։ Առանձին անուամբ՝ Աստուածատունկ վայրն եդեմական, որ եւ ԴՐԱԽՏ ՓԱՓԿՈՒԹԵԱՆ, օրինակ վերին դրախտին, այսինքն արքայութեան երկնից. եւ լայնաբար՝ որ եւ է պարտէզ. ճէննէթ եւ պաղ, պաղչէ. պ. ֆիրտէվս. եբր. կան, կանա. եւ ֆարտէս։

Այսօր ընդ իս իցես ի դրախտին. այսինքն ի փափկութեան երանաւէտ կենաց. (Ղկ. ՟Ի՟Գ. 43։)


Դրակից, կցի, կցաց

See full entry →

adj. s.

neighbour;
that resides near, that dwells in the neighbourhood.

NBHL (1)

Գարնանայինս (եղանակ) ի ջերմագոյնն կանխաւ հասեալ տեղիս. իսկ սորուն դրակցին (այսինքն աշնայնոյն) ձգեալ ի հիւսիսայինն կողմն. (Պիտ.։)


Դրամ, ոց

See full entry →

s.

drachm;
coin, money;
penny;
—ովք վճարել, to pay ready cash — հատանել, հարկանել, կոփել, գրել զ—, to coin, to make money.

NBHL (1)

ԴՐԱՄ. δραχμή denarius, solidus Որպէս դենար, փող, լոմայ, դահեկան, եւ այլն. այսինքն դրամ կնքեալ այլ եւ այլ չափով եւ կշռով. ստակ.


Դրամակոփ, ից

See full entry →

s.

forger, counterfeiter

NBHL (1)

Որ յանձնէ կոփէ զդրամ, այսինքն հարկանէ կամ հատանէ զապախտ դրամ, նման արքունի դրամոյ կնքելոյ. ստակ կոխօղ իր գլխէն.


Դրաստ

See full entry →

cf. Դրախտ;
cf. Դարաստան.

NBHL (1)

Ի ձեռն դրաստին տնկագործութեան։ Դրաստն յեղանակաբար ասացեալ է առաքինութիւն. եւ տեղի բուն եւ ընտանի դրաստին՝ եդեմ։ Յամենայնէ ուտել պատուիրէ ի դրաստոջացն. այսինքն յորոց ի դրաստին. (Փիլ. այլաբ.։)


Դրուագեմ, եցի

See full entry →

va.

to incrust;
to sculpture;
to ceil;
to wainscot;
to ornament, to embellish, to plaster.

NBHL (1)

Պարծեսցուք ի դրուագել աղքատութիւնս. այսինքն շուրջ պատել. (Լմբ. սղ.։)


Դրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

act of putting or laying down;
place, position, posture, situation;
system;
theme, thesis.

NBHL (1)

Տե՛ս դարձեալ զառաջին ձեռաց դրութիւնն ի վերայ ժողովրդոցն ի ձեռն ահարոնի. (Մեկն. ղեւտ. այսինքն զձեռնադրութիւնն։)


Դրուժ

See full entry →

cf. Դրժանք. cf. Դրժող.

NBHL (1)

Դրուժ. դեւ վնասին։ cf. ԴՐՈՒԺԱՆ. բառդ։


Եբենոս, ի

See full entry →

s.

ebony;
ebon;
ebony-tree.

NBHL (1)

Սեաւն ... ագռաւոյ առգո՛յ է (այսինքն ընդաբոյս), եւ եբենոսի. (Պորփ.) բայց կայ եւ արուեստականն՝ ներկեալ։


Եբրայեցի, եցւոց

See full entry →

s. adj. adv.

jew;
hebrew;
—ք, the Hebrews, the Jews.

NBHL (1)

Եբրայեցի զի կոչեցաւ աբրահամ, զի յանցից անտի (այսինքն յայնկոյս, կամ էօթէ՝ պէրի ) գետոյն էր նա, կամ յեբերայ էր նա. (Եփր. ծն.։)


Եգիպտացի, ցւոյ, ցւոց

See full entry →

s. adj.

egyptian.

NBHL (1)

Մերթ որպէս Եգիպտական. յեգիպտոս գործեալ, այսինքն բանած.


Եդեմահիւս

See full entry →

adj.

composed of the flowers of Eden;
of choice flowers.

NBHL (1)

Հիւսեալ յեդեմ, այսինքն ի ծաղկանց դրախտին.


Եզ, ոյ

See full entry →

adj.

one, alone.

NBHL (5)

Եզ ինչ». այսինքն մի ինչ. (Թր. քեր.։)

Սեռոյր եզոյր ելոյր, եւ տեսակացն յոլովից». այսինքն սեռն մի է, տեսակքն բազում. (Պորփ.։)

Եզ քան զմի ... զիրերօք անցուցանելով». այսինքն մի քան զմի. (Պիտ.։)

Մի ըստ եզոջէ». այսինքն մի ըստ միոջէ. (Պիտ.։)

Եզ առ մու». այսինքն մին առ մին, առ միմեանս. (Թր. քեր.։)


Եզաբան

See full entry →

adj.

unanimous;
that speaks alone.

NBHL (1)

Դասք երջանիկ դիտողացդ եզաբանից». այսինքն միաձայն եպիսկոպոսացդ. (Շար.։)


Եզաբար

See full entry →

adv.

solely, only.

NBHL (1)

Հոգին սուրբ յերկաքանչիւրոց եզաբար ընդ պատճառաւ». այսինքն յերկուց ելեալ իբրեւ ի միոյ սկզբնէ. (Քեր. քերթ. ։)


Եզական, ի, աց

See full entry →

adj. gr.

singular.

NBHL (1)

ἐνικός, μοναδικός unicus, singularis, eximius Միաւորական. միակ. անհատ, անհատական եւ Մի միայն՝ անհամեմատ. մէկ հատիկ, մէկ հատը ցըցնօղ. եկեանէ, միւֆրէտ (այսինքն ո՛չ շատ).


Եզականապէս

See full entry →

adv.

singularly.

NBHL (1)

Եզականապէս որպէս ընդ մի դէմս խօսին։ Եզականապէս առ մի բարբառի։ Եզականապէս առնուլ ի վերայ անձինն. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. սղ.։)


Եզակի

See full entry →

adj. gr. s. adv.

singular;
singular number;
singularly.

NBHL (1)

Եզականապէս որպէս ընդ մի դէմս խօսին։ Եզականապէս առ մի բարբառի։ Եզականապէս առնուլ ի վերայ անձինն. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. սղ.։)


Եզաձայն

See full entry →

adj.

of one voice only;
unanimous.

NBHL (1)

Բառ անստոյգ. որ կարէ նշանակել, Միաձայն, այսինքն ո՛չ երկբարբառ. եւս եւ Միաբան։


Եզանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to assemble, to be united.

NBHL (1)

Եւս ի յեզանալ հանդիսին՝ հերքեցին զչար հերձուածսն. (Շար.։)


Եզերանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to terminate, to finish;
to confine.

NBHL (1)

Ապա յաջող նաւարկութեամբ՝ ի տրապօլիս եզերեցին». այսինքն հասին ի ծովեզրն. (Ներս. մոկ.։)


Եզերեմ, եցի

See full entry →

vn.

cf. Եզերանամ.

NBHL (1)

Ապա յաջող նաւարկութեամբ՝ ի տրապօլիս եզերեցին». այսինքն հասին ի ծովեզրն. (Ներս. մոկ.։)


Եզերիմ, եցայ

See full entry →

vn.

cf. Եզերանամ.

NBHL (1)

Ապա յաջող նաւարկութեամբ՝ ի տրապօլիս եզերեցին». այսինքն հասին ի ծովեզրն. (Ներս. մոկ.։)


Եզնամոլ

See full entry →

s.

a couple of oxen;
couple.

NBHL (1)

ԵԶՆԱՄՈԼ ԵԶՆԱՄՈԼԻ. Որպէս Ամոլք եզանց, ամոլակիցք, այսինքն վաստակակիցք. զորօրինակ պետրոս եւ պօղոս. յկ. մծբ, եւ մարուգէ.


Եզնամոլի, լիք, լեաց

See full entry →

cf. Եզնամոլ.

NBHL (1)

ԵԶՆԱՄՈԼ ԵԶՆԱՄՈԼԻ. Որպէս Ամոլք եզանց, ամոլակիցք, այսինքն վաստակակիցք. զորօրինակ պետրոս եւ պօղոս. յկ. մծբ, եւ մարուգէ.


Եզրեղի

See full entry →

s.

laurel;
եզրեղոյ պտուղ, laurel's berry.

NBHL (1)

Ուստի ԵԶՐԵՂՈՅ ՊՏՈՒՂ՝ այն է, որ ըստ Գաղիանոսի ի յն. Դափնիկոկոն ասի, այսինքն հատ դափնոյ, եւ ի Բժշկարանի կոչի Հապըլղար, տաֆնոյ պտուղն։


Եթեր, աց

See full entry →

s. chim.

ether;
heaven;
ether;
— ծծմբական, sulphuric -;
— քացախական, mpyreumatic acetic spirit.

NBHL (1)

Եղիա ցամաքեցոյց զեթերն վերին». այսինքն արգել զանձրեւ երկնից. (Սարգ. յկ.։)


Եթէ

See full entry →

conj.

if;
provided, on condition;
perhaps;
be it so;
— սիրէք զիս, if you love me;
— ասեն քեզ, if you be told;
— արասցէ եւ — ոչ, whether he do it or not;
— իցէ, whether;
perhaps;
— ոչ, save, if not, except;
unless.

NBHL (1)

Ոչ եթէ կարօտ ինչ իւիք էր (աստուած) եթէ (այսինքն՝ իբր զի) վասն այնորիկ խնայիցէ ... եւ անզօր եւ տկար, եթէ զանձին եւեթ խորհիցի զզօրութիւնն. (Եզնիկ.։)


Եթէովպացի, ցւոյ, ցւոց

See full entry →

adj. s.

Ethiopian.

NBHL (1)

ԵԹԷՈՎՊԱՑԻ. αἱθίοψ, ἠ αἱθιόπισσα aethyops գրի եւ ԵԹՒՈՎՊԱՑԻ, այսինքն եթիովպացի, կամ եթովպացի. Բնակիչ երկրին՝ որ կոչի եթէովպիա. խափշիկ. հապէշ


Ելեփանդական, ի, աց

See full entry →

adj.

belonging to elephantiasis;
affected with elephantiasis;
— ախտ, բորոտութիւն, elephantiasis.

NBHL (1)

ԵԼԵՓԱՆԴԱԿԱՆ կամ ԵՂԵՓԱՆԴԱԿԱՆ. բառ յն. էլէֆանդիգօ՛ս. ἑλεφαντικός այսինքն փղական, որ ասի զչարաչար բորոյ, որոյ քոսն երեւի որպէս մորթ փղաց.


Ելլադական, ի, աց

See full entry →

adj.

that belongs to Greece;
Grecian, Greek.

NBHL (1)

ἐλλαδικός graecanicus Որ ինչ սեպհական է բնակչաց Ելլադայ, այսինքն աշխարհին հելլենացւոց. յունական.


Ելուզանեմ, ուզի

See full entry →

va. math.

to extract;
to produce;
— զքառակուսի արմատ, to extract the square root.

NBHL (1)

Ձայնաւորք ասին, վասն զի ձայնս յինքեանց անպակաս ելուզանեն. (Թր. քեր.։)


Ելունդն, լնդան

See full entry →

s.

carbuncle, boil;
pimple, blister, bubo, malignant tumour;
— ելանել, հանել յանթս, to form a gathering under the arm-pits;
— քանդակաց, alto-relievo.

NBHL (1)

որ եւ եղունդն ասի. (իբր ելեալ ունդ. ռմկ. ելունդ, ելունդոյ, եղնդաց , եւ այլն) Պալար, խաղաւարտ ի վեր երեւեալ ի մարմնի, եւ ընդ անթով, եւ ի ցայլսն, այսինքն յաճուկն. այտուց. ուռէցք. (Վստկ.։ Մխ. բժիշկ.։ Մարթին.։)


Եկ

See full entry →

s.

act of coming, arrival.

NBHL (1)

Ընթանայ ընդդէմ եցկանին երկիցն» այսինքն հոլովման (ժուռ գալուն.) (Շիր.։)


Եկ, աց

See full entry →

s. adj.

alien, foreigner;
external;
—ք, income;
ի վերայ —ք, accident, misfortune.

NBHL (1)

Ընթանայ ընդդէմ եցկանին երկիցն» այսինքն հոլովման (ժուռ գալուն.) (Շիր.։)


Ե՜կ

See full entry →

int.

come on!come now!

NBHL (1)

Ընթանայ ընդդէմ եցկանին երկիցն» այսինքն հոլովման (ժուռ գալուն.) (Շիր.։)