Definitions containing the research օղ : 5283 results

Եղջերու, աց

s.

stag;
hart;
բառաչէ —, the stag bells.

· Calfa

NBHL (1)

Այծեամն տեսանօղ, եւ եղջերու օձահալած. (Սարգ. ՟բ. պետ. ՟Ա։)


Եղջիւրաբոյս

adj.

horned, cornigerous.

· Calfa

NBHL (1)

Յորոյ ի գլուխն եղջիւրք բուսանին. կոտոշ ունեցօղ.


Եմ, ես, է, էի, էիր, էր, եր, իցեմ, եղէ

v. auxil. to be;
է զի, էր զի, է ուրեք, է երբէք զի ..., sometimes;
it happens, it turns out;
ես եմ Աստուած՝ որ Էն, I am that I am;
ես եմ՝ ես եմ նոյն որ ջնջեմ, I am, it is I, it is I who blot out and pardon;
առն միոջ էին երկու որդիք, a certain man had two sons;
էր ամաց երկոտասանից, he was twelve years old;
յունել եմ, I am eating.

· Calfa

NBHL (2)

Ես եմ աստուած, որ էն։ Որ էն (յն. էօղն) առաքեաց զիս առ ձեզ։ Ի սկզբանէ էր բանն, եւ բանն էր առ աստուած, եւ աստուած էր բանն։ Եմ եմ եւ ես մարդ մահկանացու. եւ այլն։

Է՛ ուրեք, զի քաջապէս յաղթեցաք թշնամեացն, եւ է՝ զի նոքա մեզ յաղթեցին. եւ բազում այն է՝ որ յաղթօղ գտեալ եմք, եւ ոչ յաղթեալք. (Եղիշ. ՟ե։)


Եմիփորոն, ի, աւ

s.

pallpallium.

· Calfa

NBHL (1)

Սպիտակ զգեստիւք, ոսկի եմիփորոնով։ Արս սպիտակազգեստս եմիփորոնաւ որպէս եպիսկոպոսունք։ Խեղդեաց զսուրբն պօղոս խոստովանողն եմիփորոնովն իւրով. (Հ=Յ. ստէպ։)


Ենթադրեմ, եցի

va.

to submit, to subdue, to subject;
to suppose, to presuppose.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղթօղ դաւաճանութեան զմերս ենթադրեալ բնութիւն։ (Նար. ԺԱ)


Ենթադրութիւն, ութեան

s.

submission, subjectionjsupposition, assertion, demand;
hypothesis.

· Calfa

NBHL (1)

Յայնժամ առօղն եւ առեալն լինէին մի ենթադրութիւն եւ մի անձն. զի տեսակ մարդոյն կայանայր ի վերայ նախկին ենթադրութեանն, ոչ ինքեամբ. (Մխ. ապար.։)


Եպիսկոպոս, աց

s.

bishop.

· Calfa

NBHL (1)

Բառ յն. էբի՛սգօբօս, ἑπίσκοπος episcopus այսինքն Վերատեսուչ. վերադիտօղ. դէտ. տեսուչ. այցելու. որպէս քահանայապետ, հովիւ եւ առաջնորդ եկեղեցւոյ.


Եռալուսեան

adj.

having three lights.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զերրեակ լոյս, իբր Եռանձնեայ.


Եռամանակ

adj.

of three times or measures.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զերիս ժամանակս՝ հասակի, կամ եղանակաց տարւոյ, մանաւանդ քերթողական եւ երաժշտական ամանակի ըստ երկարութեան եւ սղութեան ձայնաւորաց.


Եռանդ

s. adv. two days ago, day before yesterday.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ էին ընդ նմա, որպէս յերէկն եւ յեռանդ։ Ցուլն հարկանօղ իցէ յերէկն եւ յեռանդն։ Ոչ եղեւ մեզ այսպիսի յերէկ եւ յեռանդ։ Չեմ բաւական, որպէս թէ յերիկէ եւ յեռանդէ.եւ այլն։


Եռանդնասէր

adj.

devout, spiritual.

· Calfa

NBHL (1)

Սիրօղ զեռանդն. փոյթեռանդն. ջերմեռանդն.


Եռանուն

adj.

of three names.

· Calfa

NBHL (1)

Ունօղ զերիս անուանս ի միում անձին իւրում. այսպէս համարեցան ժխտօղք զսուրբ երրորդութիւնն.


Եռացումն, ման

s. chem. boiling, ebullition;
cf. Եռանդն.

· Calfa

NBHL (1)

Զեռացումն հրոյս ի ցօղ փոխարկեա՛. (Ճ. ՟Ա.։)


Ետեղապահ, աց

s.

vicegerent, vicar.

· Calfa

NBHL (1)

cf. Տեղապահ, իբր Փոխանորդ. տեղը բռնօղ, աթոռակալ.


Երագագնաց

adj.

that goes, that walks quick, rapid, prompt.

· Calfa

NBHL (1)

ὁξύς velox Արագընթաց. շուտ վազօղ.


Երագալուր

cf. Արագալուր.

· Calfa

NBHL (1)

Արագալուր. երագ լսօղ. սուր լսելեօք, որ արտաքին, կամ որ ներքին.


Երագահաս

cf. Արագահաս.

· Calfa

NBHL (1)

Արագահաս. որ փութով հասանէ. իսկոյն ժամանօղ.


Երագամիտ

adj.

subtle, brisk, cunning, ingenious, sly.

· Calfa

NBHL (1)

Երագամիտ այր, կամ լսօղ. (Նար. խչ.։ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Է։)


Երագընթաց

adj.

quick, that runs quick, nimble, swift.

· Calfa

NBHL (1)

ταχυδρόμος, ταχύς τῷ δρομῷ velox celer cf. արագընթաց. Արագ ընթացօղ՝ իրօք կամ նմանութեամբ. շուտ վազօղ, քալուկ, չուստ, արտորացօղ.


Երազահան, աց

cf. Երազահմայ;
— երազոց, dreamer, visionary.

· Calfa

NBHL (2)

ἑξηγητής interpres somniorum Հանօղ՝ այսինքն մեկնիչ երազոց, ձեւանալով որպէս գուշակ եւ գէտ.

ԵՐԱԶԱՀԱՆ ԵՐԱԶՈՑ. Որ հանէ երազս ի գլխոյ իւրմէ. յն. ἑνυπνιαζόμενος , յերազօղ։ (Օրին. ՟ժգ. 1. 3. 5։)


Երազատես

s.

dreamer;
visionary, enthusiast, fanatic.

· Calfa

NBHL (1)

ἑνυπνιαστής somniator Երազ տեսօղ. յերազօղ.


Երաժիշտ, ժշտաց

s.

musician, composer;
music;
—քն, the Muses.

· Calfa

NBHL (2)

Տեսարանքն յանձայնից եղեն ձայնաւորք՝ իբրու երաժշտիւք ի վերայ ածելով զգեղեցիկն եւ զոչն։ Յորժամ քերդօղն առ եռոտանովն երաժշտիցն նստիցի (յն. մուսայի, այսինքն չաստուծոյն երաժշտութեան)։ Որչափ քերդողութիւն իսկ, եւ երաժիշտ բաւականապէս ստացեալ իցեն յանձինս իւրեանց, ոչ համարձակել ումեմն երգել երաժիշտ ինչ առանց ընտրութեան. (Պղատ. օրին. ՟Գ. ՟Դ. ՟Ը։)

μουσικός, μοῦσα musicus Երգիչ ճարտար՝ արուեստական ձայնիւ կամ նուագարանաւ. գուսան. վարպետ բան երգօղ ու լալօղ.


Երաժշտականութիւն, ութեան

s.

music.

· Calfa

NBHL (1)

(Ի թռչնոց) ոմանք բնաւորականք յինքեանց երգեցօղ երաժշտականութեամբն. (Պիտ.։)


Երախայ, ից

s.

child, little boy, babe;
catechumen.

· Calfa

NBHL (1)

Չեմ երախայ բարերարութեանն, որ ծաղկելոցն է ամենայն մարդկան». իմա՛ մանուկ տխմար եւ անճանաչօղ. (Սեբեր. ՟Թ։)


Երախտագիւտ

adj.

favoured, that has received a favour, a kindness, a benefit.

· Calfa

NBHL (1)

Գտօղ երախտեաց. երախտաւորեալ.


Երախտագործ, աց

adj.

beneficent, obliging.

· Calfa

NBHL (1)

εὑεργέτης benefactor, benemeritus Երախտիս գործօղ. երախտաւոր. բարերար.


Երախտակորոյս

adj.

unthankful, ungrateful.

· Calfa

NBHL (1)

Ժխտօղք եւ երախտակորոյսք. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)


Երախտամոռաց

cf. Երախտամոռ.

· Calfa

NBHL (1)

Մոռացօղ երախտեաց. ապերախտ. ապաշնորհ.


Երախտառու

cf. Երախտագիւտ.

· Calfa

NBHL (1)

Առօղ երախտեաց. երախտագիւտ. ըստ յն. բարերարեալ. εὑεργετούμενος


Երախտաւոր, աց

adj. s.

thankful;
benefactor, beneficent, obliging.

· Calfa

NBHL (1)

εὑεργέτης benefactor, benemeritus Երախտագործ. բարերար. աղէկութիւն ընօղ.


Երակահատ, աց

s.

bleeder;
lancet.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԱԿԱՀԱՏ. φλεβοτόμος venam incidens φλεβοτόμον scalpellum, quo vena inciditur Հատանօղ զերակ՝ բժիշկ, եւ Նշարակ.


Երամասէր

adj.

social, loving its own kind or species.

· Calfa

NBHL (1)

Սիրօղ զիւր երամ.


Երանական, ի, աց

adj.

happy, blissful;
beatific.

· Calfa

NBHL (1)

μακάριος, μακαριότατος beatus, -a, -um;
beatissimus Որ ինչ յինքն բերէ զերանութիւն. ունօղ կամ տուօղ զերջանկութիւն. երջանիկ. երանեալ. երանացուցիչ. ցանկալի.


Երանատուր

adj.

that gives, announces felicity.

· Calfa

NBHL (1)

Տուօղ կամ առիթ երանութեան. եւ եւս՝ Որ երանի՛ տայ լաւաց.


Երանեմ, եցի

va.

to declare happy, to felicitate.

· Calfa

NBHL (1)

Ի գովողաց եւ յերանողաց առաւել վնասեսցի. Երանօղք մեր խաբեն զմեզ. (Վրք. հց. ՟Բ. եւ ՟Ժ՟Է։)


Երաշխիք, եաց

cf. Երաշխ.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ձի երաշխ արիւնագոյն հեծեալ զտէր ետես տեսօղն. (Մագ. ՀԳ։)


Երաշխաւոր, աց

s.

pledge, guarantee, surety, answerable, responsible;
assurer, certifier;
— լինել՝ կալ, to be, to become surety or guarantee;
cf. Երաշխաւորեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Երաշխաւոր մեզ եւ այսմիկ լինի պօղոս, ասելով. (Սարկ. քհ.։)


Երաշտ, ի

adj.

dry, arid, parched;
cf. Երաշտութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Երկիր ծարաւուտ զկոյսն կոչէ, որ անփորձ էր ամուսնութեանն խառնից, եւ երաշտ ի սերմանական ցօղոյն. (Ոսկ. ես.։ յորմէ եւ ՃՃ.։)


Երասանակալ

adj. s. that holds the bridle or the rein, coachman, driver;
conductor, leader.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԱՍԱՆԱԿԱԼ մանաւանդ ԵՐԱՍԱՆԱԿԱԿԱԼ. Գրի վրիպակաւ եւ Երասնակալ, Երեսանակակալ, Երեսնակակալ, Երասանակընկալ, եւ այլն. ἠνίοχος auriga Ունօղ զերասանն կամ զերասանակն. այն է կառապետ, կառավար. ձիավար. առապաճը. նմանութեամբ՝ եւ Ղեկավար .... եւ Ամենայն ուղղիչ, վարիչ. անձն, եւ գործի.


Երգ, ոց

s.

chant, song, canticle;
air;
hymn;
recitative;
ballad;
canto;
language, voice;
— համառօտ, canzonet;
—ս առնուլ, to sing;
յ— արկանել, to sing or compose a song;
to make songs on, to lampoon;
յ— անկանիլ, to be the subject of a song;
— անհեդեդ, bad song;
նուագարան երգոց, musical instrument;
— երգոց, the song of songs, the song of Solomon.

· Calfa

NBHL (1)

Լեզու ունիս, ո՛չ զի զայլս յերգ արկանիցես, այլ զի զաստուծոյ գոհացօղ լինիցիս. (Ոսկ. եփես.։)


Երգաբան, ից

adj. s. ballad-maker, singer;
singing.

· Calfa

NBHL (1)

Երգօղ բանից, կամ յօրինօղ երգոց. երաժիշտ.


Երգագրեմ, եցի

va.

to make or compose songs.

· Calfa

NBHL (1)

Երգագրեաց բանիւ մեծն ի տեսանօղս. (Նար. խչ.։)


Երգեցիկ, ցկաց

s.

singer, songster, songstress.

· Calfa

NBHL (1)

ᾅδων, ᾅδουσα, ᾧδος cantor, cantatrix Երգիչ. երգակ, այր կամ կին. երգօղ, բան կանչօղ .... ի սուրբ գիրս ՝ որպէս Սաղմոսերգու, օրհնիչ, եւ այլն. իսկ յայլ գիրս նաեւ որպէս Ողբերգակ.


Երգիչ, չի, չաց

cf. Երգեցող.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ՝ Հռչակօղ, հրատարակիչ.


Երդմնազանց, ից

adj.

perjured, forsworn;
— գտանիլ, լինել, to perjure one's self, to break an oath, to take a false oath.

· Calfa

NBHL (1)

ἑπίορκος perjurus Որ զանցանէ զերդմամբ իւրով. երդումը աւրօղը.


Երդմնախոր

cf. Երդմնազանց.

· Calfa

NBHL (1)

Որ խորէ զերդումն. ստօղ երդմանն։ (Կանոն.)


Երդմնահար, աց

cf. Երդմնազանց. — լինել, cf. Երդմնահարիմ.

· Calfa

NBHL (1)

ἑπίορκος pejerator Երդմնակուռ, կամ մոլեալ յերդմունս. ստէպ երդուօղ կամ տարապարտ. որ եւ ստէպ լինի երդմնազանց.


Երդմնասուտ

s.

forswearer;
cf. Ստերդումն.

· Calfa

NBHL (1)

Սուտ երդուօղ. ստերդումն.


Երդմնեցուցիչ, չի, չաց

s.

exorcist.

· Calfa

NBHL (1)

ἑξορκιστής exorcista Որ երդմնեցուցանէ. մանաւանդ մասնաւոր առմամբ՝ սաստօղ այսոց պղծոց.


Երդմնուրաց

cf. Երդմնազանց.

· Calfa

NBHL (1)

Ժխտօղ երդման. երդմնազանց։ (Մաշտ.։)