Definitions containing the research չ : 10000 results

Դիւանապան, աց

s.

keeper of the records;
librarian;
great officer.

· Calfa

NBHL (2)

Դեմետրեայ փաղերեանց, որ ամենայն դիւանապանացն գլուխ էր. յն. նախատեսուչ մատենադարանի. (Կոչ. ՟Դ։)

Դիւանապետ անօրէն, պահապան մատնիչ. (Նար. ՟Ծ՟Զ։)


Դիւանապետ

cf. Դիւանապան.

· Calfa

NBHL (2)

Դեմետրեայ փաղերեանց, որ ամենայն դիւանապանացն գլուխ էր. յն. նախատեսուչ մատենադարանի. (Կոչ. ՟Դ։)

Դիւանապետ անօրէն, պահապան մատնիչ. (Նար. ՟Ծ՟Զ։)


Դիւապաշտ, ից

adj. s. that worships the devil.

· Calfa

NBHL (1)

Եղեալ դիցն երկրպագուք, ոչ միայն տարրապաշտք, այլեւ դիւապաշտք. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Դիւապաշտութիւն, ութեան

s.

idolatry.

· Calfa

NBHL (1)

Չարեաց ի չարիս վերացեալ դլին, ի պատկերամարտութենէ յանաստուածութիւն եւ ի դիւապաշտութիւն. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Դիւապատիր

adj.

deceived by the devil;
diabolic.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւախաբ. եւ Որ ինչ լինի պատրանօք դիւին.


Դիւասարսուռ

adj.

agitated by the devil.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւասարսուռ ջերմնատագնապ ախտաւորութեանց Աստուծով փարատիչ. (Նար. ՟Ի՟Ը։)


Դիւատանջ

adj.

tormented by the devil, possessed.

· Calfa

NBHL (1)

Տանջեալ ի դիւէ. այսահար. մոլեգին. չարաչար.


Դիւատեսակ

adj.

like the devil, diabolic.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւատեսակ կոչեաց զինքն. (Վրք. հց. ՟Բ։)


Դիւթեմ, եցի

va.

to charm, to enchant, to conjure, to fascinate.

· Calfa

NBHL (3)

եւ չ. ἑπᾴδω incanto, μαντεύομαι vaticinor Կախարդել, հմայել. գուշակել ստութիւնս ըստ ըղձից, կամ սուտ մարգարէանալ. թովել. շշնջել դիւական կարգացմամբք.

Ի գիշերի դիւթեցի, կամ այլ ինչ յանցեայ. (Կոչ. ՟Ժ՟Ե։)

Որ լոկ դիւթեն, եւ ոչ կախարդեն, իշխանութիւն լիցի քահանային խանձել եւ մրել. (Կանոն.։)


Դիւթութիւն, ութեան

s.

charm, incantation, enchantment, witchcraft, sorcery, magic, theurgy.

· Calfa

NBHL (2)

μαντεία vaticinium Կախարդութիւն. հմայք. թովչութիւն. ըղձութիւն. տե՛ս (Օրին. ՟Ժ՟Ը. 16։ ՟Դ. Թագ. ՟Ժ՟Ե. 17։ Իսկ Ես. ՟Խ՟Է. 9.) ըստ յն. φαρμακεία դեղատուութիւն.

Դիւթութեամբ սքանչացուցին զմարդիկ. (Լմբ. իմ.։)


Դիւրագոյն

adj.

easier, very commodious.

· Calfa

NBHL (2)

Զի՞նչ դիւրագոյն քան զբանիւ զղջանալն իցէ. (Մխ. երեմ.։)

Զինչս աշխարհիս՝ յորժամ արհամարհեմք զնոսա, դիւրագոյն գտանեմք. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)


Դիւրագործ

adj.

that makes or is made easily, easy.

· Calfa

NBHL (1)

Զանչափ զօրութիւնն, եւ զդիւրագործ իշխանութիւնն յայտ առնիցէ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 28։)


Դիւրադարձ

adj.

that turns easily, mutable, changeable;
convertible.

· Calfa

NBHL (2)

Դիւրադարձ իւր լինելով առ երկաքանչիւր կողմանց. (Պիտ.։)

Ըստ նմանութեան թռչնոց ճախրեն դիւրադարձ լինելով. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Դիւրադաւ

adj.

that is easily deceived.

· Calfa

NBHL (2)

Զի մի կամաց աւազակաց եւ ապականչաց դիւրադաւ լիցի. (Ոսկ. ես.։)

Զայլս ոմանս դիւրադաւս նուաճեալ։ Զի դիւրադաւ լիցին այնուհետեւ երկաքանչիւրքն ի նմանէ դժրելոյ. (Յհ. կթ.։)


Դիւրաթառամ

adj.

that fades easily.

· Calfa

NBHL (1)

Զի՞նչ դիւրաթառամ քան զմարդ ... նա ե՛ւս վատթարագոյն քան զխոտ. (Սարգ. յկ. ՟Բ։)


Դիւրալոյծ

adj.

dissoluble.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ զդիւրալոյծ տաղաւարահարաց զնաւակատիս. (Հ. կիլիկ.։)


Դիւրալուր

adj.

condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.

· Calfa

NBHL (2)

Եւ այսպէս դիւրալուր հեթանոսք անսան կոչողին. (Իգն.։)

Զլսելիս իմ (ապականեցի) ի չարս դիւրալուրս. (Եփր. խոստով.։)


Դիւրախաբ

adj.

easily deceived, that can be taken, dupe.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւրախաբ աչք, կամ տեսութիւն, բնութիւն մարդոյս. (Իգն.։ Սարգ. յկ. ՟Դ. եւ ՟Է։)


Դիւրածախ

adj.

easily consumed.

· Calfa

NBHL (4)

ԴԻՒՐԱԾԱԽ. ὁλιγοδάπανος exigui vel tenuis sumtus Որ ինչ լինի դիւրին եւ դոյզն ծախիւք. դիւրագին. անշուք.

Զդիւրածախ անասնոց զմարմինս ոչ թառամեցոյց. (Իմ. ՟Ժ՟Թ. 20։)

Թէպէտ եւ դիւրածախ ապականիչն թուիցի. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 20։)

ԴԻՒՐԱԾԱԽ. εὑδάπανος suntuosus, largus Դիւրաւ ծախօղ զինչս. առատաձեռն, մեծածախ.


Դիւրակրելի, լւոյ, լեաց

adj.

portable, that can easily be carried.

· Calfa

NBHL (1)

Փոքր ինչ թերեւս, եւ դիւրակրելի գոլ։ Սակաւ իմն մասն հոգոցն դիւրակրելի։ Դիւրակրելի եւ չափաւորապէս զտածմանցն խնդրել նիւթս. (Պիտ.։)


Դիւրահալ

adj.

that liquefies or melts easily.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ հալէին զսառնակերպ զդիւրահալ զազգ անուշակ կերակրոյն. (Իմ. ՟Ժ՟Թ. 20։)


Դիւրահամար

adj.

that can be easily related.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ ռամկի ումեմն, այլ եւ մեծ թագաւորի դիւրահամարս թերեւս գտանել զսոսա. (Պղատ. սոկր.։)


Դիւրահաս

adj.

that happens quickly;
easy, conceivable, that can be easily understood.

· Calfa

NBHL (1)

Հողեղէն բնութեանս եղեր դիւահարս պատճառ (փրկութեան). (Շ. տաղ խչ.։)


Դիւրահասոյց

adj.

that causes easily to comprehend.

· Calfa

NBHL (1)

Առ նա թերեւս ունիցիմք զդիւրահասոյցն քաջալերիչ լերանելին ղուկաս. (Ագաթ.։)


Դիւրահաւան, ից

adj.

easy, condescending;
credulous;
credible, that can be easily believed.

· Calfa

NBHL (2)

Զի կրկին կոչմամբն դիւրահաւան ձգեսցէ առ ինքն. (Շ. մտթ. ՟Դ. 16.) իբր մ. դիւրաւ։

Չի՛ք այլ ինչ, որ ճաշակողաց նորին ոչ է դիւրահաւան. (Լմբ. պտրգ.։)


Դիւրահնար

adj.

very easy, or possible.

· Calfa

NBHL (1)

Որում ամենայն ինչ անհնարին՝ դիւրահնար է յոյժ. (Սարկ. հանգ.։)


Դիւրամատոյց

adj.

accostable, accessible.

· Calfa

NBHL (1)

εὑπρόσιτος accessu facilis Դիւրաւ մատչելի. դիւրամերձենալի. դիւրահուպ.


Դիւրամոքելի, լւոյ, լեաց

adj.

gentle, affable, tractable, flexible, supple;
sweet, agreeable to the taste.

· Calfa

NBHL (2)

Դիւրիչ եւ ամոք. ախորժելի.

Դիւրամոքելիս կրից կոկորդաց. (Նար. խչ.։)


Դիւրամտութիւն, ութեան

s.

cf. Յօժարամտութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Աղաչեմ առ հասարակ դիւրամտութեամբ մատուցանել զլսելիս. (Նանայ.։ եւ Կիւրղ. խչ.։)


Դիւրայեղ

adj.

mutable, changeable, easily changed.

· Calfa

NBHL (1)

Այնպիսին ո՛չ ասի բարկացօղ, զի դիւրայեղ առ հեզութիւն լինի. (Արիստ. որակ.։)


Դիւրայոյս

adj.

easy to hope;
full of hope, hopeful.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւրայոյս լիցի (մեղաւորն) ապաշխարութեամբ. (Կոչ. ՟Գ։)


Դիւրանամ, ացայ

vn.

to make one's self easy;
to accomodate one's self;
to be at one's ease, to make one's self at home.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւրանան չարչարեալքն ի փորձանաց. (Վրդն. սղ.։)


Դիւրաշարժ

adj.

nimble, moveable, light, lithe, active, free.

· Calfa

NBHL (2)

Դիւրաշարժ է ի նախանձ ազգ մարդկան ի բարին եւ ի չարն. (Լմբ. զքր.։)

Ջուրք ի հաստատուն վիմաց բղխեն, եւ ոչ ի դիւրաշարժից. (Լմբ. սղ.։)


Դիւրաշարժութիւն, ութեան

s.

agility, pliableness, mobility, versatility, fickleness

· Calfa

NBHL (1)

Եւ ոչ ի մի ոք վստահանան յաղագս յերկոսին դիւրաշարժութեան եւ անկայուն գոլոյ. (Առ որս. ՟Ժ՟Գ։)


Դիւրաստաց

adj.

easy to gain, to acquire.

· Calfa

NBHL (1)

Զհարկաւորսն մեզ դիւրաստացս արար. իսկ զդժուարաստացսն ո՛չ հարկաւոր. (Ոսկիփոր.։)


Դիւրացուցանեմ, ուցի

va.

to facilitate;
to lighten, to relieve;
to give repose;
to soften, to alleviate.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւրացուցանել ումեք զդժուարինս, կամ զկարիս, զկեանս, զմիտսն ի չարչարանաց. զբազումս ի կապանաց. զայրին ողորմելի. զվիրաւոր եւ զկարօտ մարմինն. զմեղադրութեանն սաստ, ի սիրտս զսնոտի խոստմունս. (Ճ. ՟Բ.։ Պիտ.։ Նիւս. կազմ.։ Վրք. հց. ՟Բ։ Ճ. ՟Ա.։ Մաշկ.։ Լմբ. առակ.։ Ոսկ. ՟բ. կոր.։ Յհ. կթ.։)


Դիւրաւ

adv.

easily, with facility, at pleasure;
pliantly;
currently.

· Calfa

NBHL (1)

Դիւրաւ հասանելին ամենայն՝ դիւրաւ արհամարհելի։ Ոչխար դրոշմեալ ոչ դիւրաւ դաւաճանի. (Ածաբ. աղք. եւ Ածաբ. մկրտ.։)


Դիւրափոփոխ

adj.

that changes easily, changeable, mutable, variable, versatile.

· Calfa

NBHL (2)

ԴԻՒՐԱՓՈԽ ԴԻՒՐԱՓՈԽԵԼԻ ԴԻՒՐԱՓՈՓՈԽ. εὕτρεπτος, εὑμετάβλητος, παλέμβολος facile mutabiis, inconstans, versabilis Որ ոք կամ որ ինչ դիւրաւ փոխի, փոփոխի. յողդողդ. դիւրայեղ. յեղյեղուկ.

Առաքինութիւն ո՛չ դիւրափոփոխ. (Արիստ. աշխ.։)


Դիւրափոխ

cf. Դիւրափոփոխ.

· Calfa

NBHL (2)

ԴԻՒՐԱՓՈԽ ԴԻՒՐԱՓՈԽԵԼԻ ԴԻՒՐԱՓՈՓՈԽ. εὕτρεπτος, εὑμετάβλητος, παλέμβολος facile mutabiis, inconstans, versabilis Որ ոք կամ որ ինչ դիւրաւ փոխի, փոփոխի. յողդողդ. դիւրայեղ. յեղյեղուկ.

Առաքինութիւն ո՛չ դիւրափոփոխ. (Արիստ. աշխ.։)


Դիւրափոխելի

cf. Դիւրափոփոխ.

· Calfa

NBHL (2)

Առաքինութիւն ո՛չ դիւրափոփոխ. (Արիստ. աշխ.։)

ԴԻՒՐԱՓՈԽ ԴԻՒՐԱՓՈԽԵԼԻ ԴԻՒՐԱՓՈՓՈԽ. εὕτρεπτος, εὑμετάβλητος, παλέμβολος facile mutabiis, inconstans, versabilis Որ ոք կամ որ ինչ դիւրաւ փոխի, փոփոխի. յողդողդ. դիւրայեղ. յեղյեղուկ.


Դիւրաքակ

adj.

very dissoluble.

· Calfa

NBHL (1)

Մոխիր ասաց, զի զդիւրաքակն անձն երեւեցուցանել մարթասցէ. (Կոչ. ՟Զ։)


Դիւրաքայլ

adj. adv.

easy, commodious;
that walks easily;
currently.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս սակաւ ինչ եւ զնուրբ միջոց՝ դիւրաքայլ համարեցաւ. (Ճ. ՟Գ.։)


Դիւրեմ, եցի

va.

to facilitate, to make easy;
to accommodate;
to allay, to solace, to relax, to soften;
to unravel;
to level;
to defer;
to untie;
to abate.

· Calfa

NBHL (2)

Դիւրէր սաւուղի ի լուր երգոց ի չարչարանաց այսոցն. այսինքն դիւրեալ լինէր. (Լմբ. պտրգ.։)

ներգործական բայ չէզոքական բայ ἁγαθοποιέω, εὑεργετέω, εὑλογέω prosum, benignus sum Դիւրութիւն առնել. անդորրութիւն տալ. հանգուցանել. եւ Դիւրացուցանել. բարեգործել, օգտել.


Դիւրըմբռնելի, լւոյ, լեաց

adj.

easy to take;
easy to understand.

· Calfa

NBHL (3)

Չիք ինչ դիւրըմբռնելի սատանայի քան զաներկիւղսն յաստուծոյ. (Խոսր.։)

Անդրոշմն (ոչխար) գողոց դիւրըմբռնելի է։ Եւ ոչ զմանկամարդսն՝ յաղագս դիւրըմբռնելի հասակին. (Ածաբ. մկրտ. եւ Ածաբ. յայտն.։)

Մի՛ հարեւանցի ինչ իրս վարկանիս, կամ դիւրըմբռնելի. այսինքն դիւրասաց. (Լմբ. սղ. ՟Ճ՟Ժ՟Ը։)


Դիւրին, րնոց

adj.

easy, light, gentle, commodious;
flat.

· Calfa

NBHL (8)

ἑχερής, ῤᾴδιος, εὕκολος, κοῦφος facilis, levis եւ այլն. Ուր գոյ դիւրութիւն, կամ չիք դժուարութիւն. դիւր. անաշխատ. անարգել. անխափան. հեշտ. հեշտին. թեթեւ.

Մի՛ դիւրին ինչ ջան համարիջիք։ Բանք քո բարի են եւ դիւրինք։ Էր դիւրին նոցա արգելուլ զնոսա։ Զի՞նչ դիւրին է, ասե՞լ .. թէ ասել ... Դիւրին է մալխոյ. եւ այլն։

Զդիւրինն յառաքինութիւն դիւրաւ ի չարիսն դարձոյց. (Մաշկ.։)

ԴԻՒՐԻՆ. Հեշտալի. դիւր. դիւրիչ. եւ Ընտել.

Ոչ առնել պահանջէ զփոքրն եւ զդիւրինն մարմնոյ. (Մխ. երեմ.։)

Դիւրինք եմք ըստ մտացն մեղանչել մարդիկք. (Բրս. հայեաց.)

Դիւրին եմք մարդիկք ի մտօք մեղանչելն։

Երկնչէին գազանք յորսողաց ի դիւրին տեղիսն իջանել. (Լմբ. սղ. ՟Ճ՟Գ։)


Դիւրութիւն, ութեան

s.

facility, means;
ease, comfort, convenience, well-being, leisure, utterance, liberty;
alleviation, relief.

· Calfa

NBHL (3)

Վասն դիւրութեանն (ա տառի ի հնչման). զօրէն մոմոյ ձեւանալով ի բազում իրս. (Փիլ. լին. ՟Գ. 43։)

Զշունչն եւ զըմպելին ընդունելով՝ հովացուցանէ, եւ շնչաբերութիւն եւ դիւրութիւն ի տապումն առտուիցէ. (Պղատ. տիմ.։)

Վասն դիւրութեանս՝ զոր դու հրամայեցեր մեզ առնել։ Որչափ ի ձեռս իւրեանց էր, դիւրութիւն առնէին նոցա. (Եղիշ. ՟Ը։)


Դիւցաբանութիւն, ութեան

s.

cf. Դիցաբանութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

որ եւ Դիցաբանութիւն. Բան ի վերայ դից. չաստուածաբանութիւն հեթանոսաց.


Դիւցազն, զանց

s.

hero

· Calfa

NBHL (3)

ἤρως heros, ἠμίθεος semideus Դի՛ցազն համարեալ, իբր յազգէ չաստուածոց կամ քաջաց. կիսաստուած՝ որպէս անմահ եւ սրբազան ըստ հեթանոսաց. եւ Կարի ազնիւ եւ առաքինի.

Ի զարմէ դիւցազանց. (Նար. խչ. եւ Նար. մծբ.։)

Պատէր ազնուագոյնս զքաղաքն պարսպօք եւ զդրունսն զարդարէր դիւցազունս. (Եւս. քր. ՟Ա.) իմա՛ դիւցազնաբար. յն. սրբազանավայելչաբար.


Դիւցազնաբար

adv.

heroically

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ էր բնաւորեալ խաշնարած երբէք լինել, դիւցազնաբար տածեաց. (Փիլ. նխ. ՟բ.։)


Դիւցազնական, ի, աց

adj.

heroic;
epic.

· Calfa