Definitions containing the research ց : 10000 Results

Թղթաբեր, աց

s.

letter carrier, postman, courier, post, messenger.

NBHL (3)

Հրաման ետ զձեռս յետս կապել զթղթաբերացն. (Պտմ. աղեքս.։)

Ոչինչ բան կարէր հարցանել զայրն թղթաբեր. (Փարպ.։)

Պատմեցաւ ի բանաւորաց սուրբ թագաւորութեանդ թղթաբերաց. (Շ. թղթ.։)


Թղթագիր

s.

scrivener, writer, clerk.

NBHL (2)

ԹՂԹԱԳԻՐ ԹՂԹԱԳՐՈՂ. ἑπιστολογράφος, χαρταγράφος scriba, sriptor litterarum, vel epistolae Գրիչ. քարտուղար. հրովարտակաց դպիր.

Չէ՛ եւ այս փոքր գովութիւն, յորժամ Պօղոսի ոք թղթագիր լինիցի. (Ոսկ. հռ.։)


Թղթագրող

cf. Թղթագիր.

NBHL (2)

ԹՂԹԱԳԻՐ ԹՂԹԱԳՐՈՂ. ἑπιστολογράφος, χαρταγράφος scriba, sriptor litterarum, vel epistolae Գրիչ. քարտուղար. հրովարտակաց դպիր.

Չէ՛ եւ այս փոքր գովութիւն, յորժամ Պօղոսի ոք թղթագիր լինիցի. (Ոսկ. հռ.։)


Թղթագրութիւն, ութեան

s.

cf. Թղթակցութիւն.


Թղթակազ

s.

card-playing, game at cards;
ընկերակցիլ ի —, cf. Թուղթ.


Թղթական, ի, աց

adj. gr.

of paper, like paper;
epistolary, literary;
dative.

NBHL (2)

ἑπιστολικός epistolaris Որ ինչ հայի ի թուղթս։ Այլ որպէս Տրակական՝ նոյն է ընդ Տրական հոլով, որ ի յունաց կոչի ἑπισταλτικός, -κή իբր Առաքական յումեմնէ առ ոք, կամ թղթով պատուիրական. եւ յայս միտ գրեն (Մագ. եւ Երզն. եւ Նչ. ի քեր.)

Տրականդ լսի թղթական, եւ ցուցական, եւ պատուիրական։ Տրականդ լինի թղթական, ո՛չ ի հայս, այլ ի հռոմին.եւ այլն։


Թղթապահ

s.

keeper of the rolls;
notary;
chancellor.

NBHL (2)

Առաքեաց եւ պատրիարգն զթղթապահն իւր. (Ճ. ՟Ա.։ Հ=Յ. նոյ. ՟Ի՟Գ.։)

(Արքունի) դպիր, կամ իշխան թղթապան. (Պալիանց.։)


Թղթապան

cf. Թղթապահ.

NBHL (2)

Առաքեաց եւ պատրիարգն զթղթապահն իւր. (Ճ. ՟Ա.։ Հ=Յ. նոյ. ՟Ի՟Գ.։)

(Արքունի) դպիր, կամ իշխան թղթապան. (Պալիանց.։)


Թղթատարութիւն, ութեան

s.

carriage of letters.

NBHL (3)

Պատրաստեաց վաղվաղակի թղթատարս՝ ընթանալ ի թագաւորականն քաղաք. (Ժող. հռոմկլ.։)

Զաւետաւորս եւ զթղթաւորս, որք զհրամանս թագաւորացն շրջեցուցանէին ընդ ամենայն իշխանութիւնս նոցա. (Գէ. ես.։)

Թղթաւորի պատճառանօք յառաջ ելեալ։ Համարեցան զնա թղթաւոր. (Ուռհ.։)


Թղթեան

s. pl.

letters, epistles;
certificates, instruments, documents.

NBHL (1)

Ո՞ւր են թղթեր նոցա։ Բերցի՛ն այսր թղթերն. (Ճ. ՟Ա.։)


Թղթեր

cf. Թղթեան.

NBHL (1)

Ո՞ւր են թղթեր նոցա։ Բերցի՛ն այսր թղթերն. (Ճ. ՟Ա.։)


Թղթեմ, եցի

va.

to write or send a letter.

NBHL (1)

Ի տախտակս պղնձիս թղթեն հռոմայեցիք առ Շմաւոն. (Նախ. ՟ա. մակ.։)


Թմբիր

s. adj.

torpor, numbness, sluggishness;
narcotic medicine;
hemlock, poison;
narcotic, benumbing;
թափել զ—, to recover from a state of torpor, to be one's self again;
— առնուլ, to take poison, to grow torpid.

NBHL (3)

Արմատ Թմբրելոյ. Թմբրութիւն, եւ Դեղ թմբրեցուցիչ, որպէս կոնիոն. ζάλη, κώνειον fluctuatio, cicuta

Թափել ի մէնջ զթմբիր սատանայի։ Թափեսցուք զթմբիր յիմարութեան մերոյ. (Մանդ. ՟Բ. եւ ՟Ժ՟Ե։)

Զդեղն խառնեցին, եւ զթմբիրն կազմեցին, թէ եւ զբաժակն չմատուցին։ Թմբիր արբեցութեանն ուտէ զոգիս եւ զմարմինս։ Ետուն զանձինս յափշութիւնն, իբրեւ թմբիր ինչ առեալ, կամ կոնիոն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 17։ ՟Գ. եւ Ոսկ. ես.։)


Թմբիւն

cf. Թնդիւն;
cf. Բոմբիւն.

NBHL (1)

Եւ թըմբիւնք (կամ թնդիւնք) եւ պայթմունք եւ ճայթմունք որոտմանց. (Փիլ. իմաստն.։)


Թմբկահար, աց

s.

drummer.

NBHL (1)

Կանխեցին իշխանք ի մէջ օրիորդաց թմբկահարաց. (Ոսկիփոր.։)


Թմբկահարութիւն, ութեան

s.

the drum-beat, beat of drum.

NBHL (2)

Հարումն թմբկի կամ թմբկաց.

Գեղեցկապէս փութով փոխեցէ՛ք զմարմնաւոր թմբկահարութիւնս ընդ հոգեւորսն. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)


Թմբրադեղ, ոյ

s.

narcotic medicine, stupifier.

NBHL (2)

Դեղ կամ թոյն թմբրեցուցիչ.

Արբուցանէին թմբրադեղս, եւ անկանէր այրն ի մտաց. (Հ=Յ. նոյ. ՟Լ.։ Հ. տր. իէլ.։)


Թմբրեմ

va.

to lull asleep, to make sleepy, drowsy, lethargic, to benumb.

NBHL (2)

ԹՄԲՐԵԼ. Իբր Թմբրեցուցանել.

Թմբրեալ ընդարմացոյց. (Շար.։)


Թմբրիմ, եցայ

vn.

to fall asleep, to doze, to be lethargic, drowsy;
to be astonished, thunder-struck, to get deranged;
— ի գինւոյ, to get intoxicated, to be plunged in drunkenness;
թմբրեալ սիրտ, a sluggish understanding.

NBHL (2)

ԹՄԲՐԻՄ καρόομαι, ἑξίσταμαι gravedine soporis opprimor, obstupefio որ եւ ԹՄՐԻԼ, ԶՄԲՐԻԼ. Ընդարմանալ. անզգայանալ, որպէս ի քնոյ, յարբեցութենէ, յահէ, եւ այլն. տե՛ս (Երեմ. ՟Ժ՟Ա. 39։ Ես. ՟Ի՟Թ. 9։ Յուդթ. ՟Ժ՟Գ. 4։ ՟Ա. Մակ. ՟Զ. 8։ ՟Գ. Մակ. ՟Դ. 8։)

Իմաստութեանդ աղբիւր՝ յիմարիս եւ թմբրեցելոյս։ Դարձո՛ զթմբրեալս ի զգաստութիւն արթնութեան սրտի. (Նար. ՟Ծ՟Ե. ՟Կ՟Գ։)


Թմբրութիւն, ութեան

s.

numbness, stupefaction;
sleepiness, drowsiness, doziness;
թօթափել զ—, to awake up from one's stupor;
անկանել ի խոր —, to fall in a profound lethargy.

NBHL (5)

ἕκστασις, θάμβος stupor, sopor, torpor Թմբի՛ր. թմբրիլն. ընդարմացումն. ընկղմումն ի քուն, յարբեցութիւն. հիացումն. պակուցումն. ափշութիւն. յիմարութիւն. թմրութիւն. (լծ. եւ թէմրէ. եւ յն. թա՛մվօս. լտ. թօ՛րբօր, եւ այլն) տե՛ս (Ծն. ՟Բ. 21։ ՟Ժ՟Ե. 12։ ՟Ա. Թագ. ՟Ի՟Զ. 12։)

Թմբրութիւնքն անզգամութեանց իբրեւ արբեալք անմտութեամբ. (Ագաթ.։)

Զանզգայ քնոյն թմբրութիւն՝ հաւուն յանձնեսցէ ձայնի. (Յհ. իմ. ատ.։)

Թմբրութիւն գինւոյն, կամ մահու բաժակի, կամ մտաց, կամ խաբից խաւարին գործոց. եւ այլն. (Նար.։)

Ի թըմբրութիւն հրաշիցն. (Շար.։)


Թնդամ, ացի

vn.

to tremble, to quake, to agitate;
to move, to disturb, to get angry;
to beat, to palpitate.

NBHL (2)

Թնդաց սիրտն, վերացաւ ուշն. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)

Թնդան դղորդմամբ ամենայն հիմունք եկեղեցեաց. (Ճ. ՟Բ.։)


Թնդեմ, եցի

vn. va.

cf. Թնդամ;
to resound, to boom, to make a noise or uproar, to echo;
to shake, to agitate violently;
to stun, to stupify with noise, to deafen.

NBHL (7)

Ի սաստկութենէ փողոցն ձայնից հնչեալ երկիրն թնդէր. (Փարպ.։)

ԹՆԴԵՄ ԹՆԴԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. ἁνακινέω commoveo, exagito Տալ թնդալ. դղորդել. շարժլել. ցնցել.

Զսիրտն թնդէ բարկութեամբ. (Մանդ. ԺԱ.) (կամ ըստ նոր ձ. թնդացուցանէ ի բարկութիւն)։

Զաման ուղղոյն ... թնդեցուցեալ. (Նար. ՂԹ։)

ԹՆԴԵՄ ԹՆԴԻՄ, եցայ. ձ. ἑμπηδάω, ἑξάλλομαι insilio, subsilio, resilio ἁνακινέομαι exagitor Թունդ, կամ թինդ, այսինքն թնդիւն կրել. թնդալ. դղրդիլ, դղորդիլ. շարժլիլ. ընդոստնուլ. սասանիլ բախմամբ. խռովիլ. թընտալ, թունտ ելլալ. (որպէս եւ լտ. թո՛ւնտօ է բախել).

Ճռնչիցի դուրքն, եւ նա թնդեաց. (Նեղոս.։)

Ընդ ուժգնակի բախման թնդելոյ ներքնային խորոց՝ հարթէ զլերինս։ Թնդեալ շտեմարան ստորին անդնդոց. (Նար. ՀԹ. եւ Նար. խչ.։)


Թնդումն, ման

s.

cf. Թնդիւն.

NBHL (7)

ԹՆԴԻՒՆ ԹՆԴՈՒՄՆ. ἧχος, ψόφος sonus, strepitus, fragor, strepitus συγκρουσμός collisio κίνησις motus σφυγμός pulsus παλμός vibratio, palpitatio Թունդ. թինդ. դղրդիւն. շարժումն. բախիւն. կոփիւն. շաչիւն. շառաչիւն. թունտ, դփըռտոց.

Թնդիւն՝ ոտնաձայն վահանաւոր վառելոց։ Թնդիւն վահանաց, կամ զօրաց. (՟Ա. Մակ. ՟Զ. 41. ՟Բ. Մակ. ՟Ե. 3։ ՟Գ. Մակ. ՟Ե. 17։)

Թնդիւն որոտմանց։ Թնդիւնք եւ որոտմունք։ Ձայնք ահեղք, հնչիւնք եւ թնդիւնք։ Շաչիւն եւ թնդիւն առնելով, եւ որոտումն ասեմք այսմիկ. (Ճ. ՟Ա.։ Ոսկ. ի ՟ժ. կուս.։ Եղիշ. ՟Ը։ Արիստ. աշխ.։)

Զիա՞րդ սիրտն ի ներքս անդ միշտ անդադար զթնդիւն պատրաստէ։ Զշարժմունս երակացն, եւ զթնդումն սրտին։ Զերակսն պնդեն, ստոյգ նկատեն զթնդմունսն. (Կոչ.։ Սարգ.։ Փիլ.։)

Զ ի վեր վազումն սրտիդ, եւ զթնդմունս (կամ զթըդմունս) ի բաց բառնայ. (Բրս. բարկ.։)

Շարժումն առանց բարբառոյ եւ թնդման։ Գազանաց ձայնք եւ մարդկան եւ գործեաց, եւ ամենայն թնդմունք. (Պղատ. տիմ. եւ Պղատ. օրին. ՟Բ։)

Թնդմունք գազանացն։ Ի թնդմանց եւ յառաչս երեւութիցն։ Աչքն, երկիւղի հասելոյ կալելոյ, շարժմունս եւ թնդմունս անկարգս ընդունելով յինքն. (Պերիարմ.։ Սարգ.։ Փիլ.։)


Թնծկամ

vn.

to yelp, to whine, to howl.

NBHL (2)

ԹՆԾԿԱԼ. Ձայն քծնելոյ կորեանց.

Խնդրեցէ՛ք, եւ տացի ձեզ, որպէս թնծկալով կորիւնք հայցեն. (Եփր. խրատ. ուր լտ.)


Թշնամաբար

adv.

in a hostile manner, offensively.

NBHL (1)

Զոր ըմբռնեալ ջրոցն թշնամաբար, եւ ո՛չ եղբայրաբար՝ ծախեցին. (Փարպ.։)


Թշնամանադիր

adj.

libellous, opprobrious, defamatory.

NBHL (3)

Անց թշնամանադիրն. (Առակ. ՟Ի՟Է. 13։)

Ո՛վ թշնամանադիր, եւ ունայնացուցիչ ճշմարտութեանն. (Լմբ. պտրգ.։)

Եւ ոչ անարգել կարեն զթշնամանադիրս իւրեանց. (Ճ. ՟Բ.։)


Թշնամանասէր

adj.

insulting, provoking;
cf. Թշնամանական.

NBHL (2)

ԹՇՆԱՄԱՆԱՍԷՐ գրի եւ ԹՇՆԱՄԱՍԷՐ. Սիրօղ թշնամանաց, կամ թշնամութեան. φίλεχθρος inimicitiis indulgens. եւ ըստ վերջնոյս ասի,

Մի՛ թշնամանասէր լինիր մարդոյ ի տարապարտուց. (Առակ. ՟Գ. 30։)


Թշնամանեմ, եցի

va.

to offend, to enrage, to insult, to shock, to affront, to jure;
to reprove, to scold, to upbraid;
— զայլոյ ամուսնութիւն, to violate or defile another's bed.

NBHL (5)

ὐβρίζω, ἑξυβρίζω, ἑνυβρίζω contumelia afficio, convitior եւ ὁνειδίζω exprobro, vitupero, reprehendo. Թշնամաբար անարգել. նախատել, լուտալ. մեծաբանել. կշտամբել. յանդիմանել. ընդ վայր հարկանել. եւ Խայտառակել, տառապեցուցանել. տե՛ս (Ծն. ՟Խ՟Թ. 3։ ՟Բ. Թագ. ՟Ժ՟Թ. 43։ Ես. ՟Ժ՟Գ. 3։ ՟Ի՟Գ. 12։ Մտթ. ՟Ի՟Բ. 6։ Մրկ. ՟Ժ՟Զ. 14։ Ղկ. ՟Ժ՟Ա. 45։ Գծ. ՟Ժ՟Դ. 5։ ՟Ա. Թես. ՟Բ. 2։ Եբր. ՟Ժ. 29։)

Թշնամանեցայց վասն անուան նորա, զի թշնամանեցի զպաշտօնեայս նորա. (Ոսկ. ՟ա. տիմ.։)

Յորժամ թշնամանիցիս, մի՛ թշնամաներ զոք. (Եւագր. ՟Ժ։)

Եթէ ի դրացւոյ եւ ի բարեկամէ թշնամանեսցի, մի՛ փոխարէն թշնամանեսցէ. (Եզնիկ.։)

Թողեալ զիւր կին՝ զայլոյ ամուսնութիւնն թշնամանեսցէ. իմա՛, որպէս ռմկ. ըռզին անցնիլ։


Թշնամանիկ

adj.

offensive, insulting, injurious, outrageous, insolent, saucy, impertinent;
—նիկ բանք, offensive words or expressions.

NBHL (3)

ԹՇՆԱՄԱՆԻԿ ԹՇՆԱՄԱՆԻՉ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ὐβριστής, ὐβριστικός convitiator, contumeliosus Որ թշնամանէ. թշնամանադիր. թշնամանալից. անդուռն բերան.

Զբանս թշնամանիկս, եւ զլեզու յանդուգն։ Յողոքչացն մանաւանդ, եւ ոչ ի թշնամանչացն պարտ է խորշել. (Ոսկ. մտթ.։)

Ի Քրիստոս լինի մեղուցեալ թշնամանիչն (պատկերի նորա)։ Ի վերայ հարկանիլ հայհոյչացն եւ թշնամանողաց. (Յհ. իմ. պաւլ.։ Տե՛ս եւ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ՟Ա. Տիմ. ՟Ա. 13։ Տիտ. ՟Ա. 9։ Առակ. ՟Զ. 17։ ՟Ժ՟Է. 25։ ՟Ի. 1։)


Թշնամանիչ

cf. Թշնամանիկ.

NBHL (3)

ԹՇՆԱՄԱՆԻԿ ԹՇՆԱՄԱՆԻՉ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ὐβριστής, ὐβριστικός convitiator, contumeliosus Որ թշնամանէ. թշնամանադիր. թշնամանալից. անդուռն բերան.

Զբանս թշնամանիկս, եւ զլեզու յանդուգն։ Յողոքչացն մանաւանդ, եւ ոչ ի թշնամանչացն պարտ է խորշել. (Ոսկ. մտթ.։)

Ի Քրիստոս լինի մեղուցեալ թշնամանիչն (պատկերի նորա)։ Ի վերայ հարկանիլ հայհոյչացն եւ թշնամանողաց. (Յհ. իմ. պաւլ.։ Տե՛ս եւ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ՟Ա. Տիմ. ՟Ա. 13։ Տիտ. ՟Ա. 9։ Առակ. ՟Զ. 17։ ՟Ժ՟Է. 25։ ՟Ի. 1։)


Թշնամանող

cf. Թշնամանիկ.

NBHL (3)

ԹՇՆԱՄԱՆԻԿ ԹՇՆԱՄԱՆԻՉ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ὐβριστής, ὐβριστικός convitiator, contumeliosus Որ թշնամանէ. թշնամանադիր. թշնամանալից. անդուռն բերան.

Զբանս թշնամանիկս, եւ զլեզու յանդուգն։ Յողոքչացն մանաւանդ, եւ ոչ ի թշնամանչացն պարտ է խորշել. (Ոսկ. մտթ.։)

Ի Քրիստոս լինի մեղուցեալ թշնամանիչն (պատկերի նորա)։ Ի վերայ հարկանիլ հայհոյչացն եւ թշնամանողաց. (Յհ. իմ. պաւլ.։ Տե՛ս եւ ԹՇՆԱՄԱՆՈՂ. ՟Ա. Տիմ. ՟Ա. 13։ Տիտ. ՟Ա. 9։ Առակ. ՟Զ. 17։ ՟Ժ՟Է. 25։ ՟Ի. 1։)


Թշնամանք, նաց

s. pl.

insult, affront, offence, injury, outrage;
—նս դնել ումեք, to abuse, to scold, to slang, to revile, to affront;
ի —նս լինել, to be despised, to fall in ignominy or opprobrium;
to be put in the pillory, to be object of insult;
թշնամանօք, injuriously, insultingly, offensively.

NBHL (1)

ὔβρις, τὸ ἁθέμιστον contumelia, convitium, injuria, noxa, insolentia. պ. տիւշնամ . Դժնդակ բանք անարգանաց. նախատինք. լուտանք. մեծաբանութիւն. եւ Լլկանք. զրկանք. վնաս. անխնայ վնասակարութիւն. ազար. Տե՛ս (՟Բ. Մակ. ՟Ժ. 34։ Առակ. ՟Ժ՟Ա. 2։ ՟Ժ՟Գ. 10։ ՟Ի՟Ա. 4։ Իմ. ՟Դ. 19։ Գծ. ՟Ի՟Է. 10։ ՟Բ. Կոր. ՟Ժ՟Բ. 10։)


Թշնամենամ, եցայ

vn.

cf. Թշնամանամ.

NBHL (5)

Թշնամեցա՛յք ընդ մադիանացիսն։ Մի՛ թշնամիցիք ընդ մովաբացիսն. (Թուոց. ՟Ի՟Ե. 17։ Օր. ՟Բ. 9. 19։)

Զընկերութիւն մոռացաւ, ընդ ամենեսին թշնամեցաւ (տպ. թշնամանեցաւ). (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)

Թշնամեցեալ էր տուն թագաւորին ընդ նմա. (Ճ. ՟Ա.։)

Ընկալցո՛ւք զբարեկամսն թշնամեալս. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)

Գանալից քըքօք թշնամեալք. իմա՛ կամ ընթերցի՛ր, թշնամեալք։


Թշնամիմ, եցայ

vn.

cf. Թշնամանամ.

NBHL (5)

Թշնամեցա՛յք ընդ մադիանացիսն։ Մի՛ թշնամիցիք ընդ մովաբացիսն. (Թուոց. ՟Ի՟Ե. 17։ Օր. ՟Բ. 9. 19։)

Զընկերութիւն մոռացաւ, ընդ ամենեսին թշնամեցաւ (տպ. թշնամանեցաւ). (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)

Թշնամեցեալ էր տուն թագաւորին ընդ նմա. (Ճ. ՟Ա.։)

Ընկալցո՛ւք զբարեկամսն թշնամեալս. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2։)

Գանալից քըքօք թշնամեալք. իմա՛ կամ ընթերցի՛ր, թշնամեալք։


Թշնամութիւն, ութեան

s.

enmity, hostility, hatred, aversion, misunderstanding;
ի — դառնալ, to become an enemy;
թշնամութեամբ լինել, կալ ընդ ումեք, to be at enmity, in contest with, on had terms;
թշնամութեամբ, in a hostile manner.

NBHL (2)

Եդից թշնամութիւն ի մէջ քո եւ ի մէջ կնոջդ։ Եթէ առ թշնամութեան մղեսցէ զնա։ Թշնամութեամբ ոխս պահէին.եւ այլն։

Ո՛չ այլոց զիս, եւ ոչ զայլս ինձ լինել ի թշնամութեան. (Յհ. իմ. երեւ.։)


Թշուառական, ի, աց

adj.

unfortunate, melancholy, miserable.

NBHL (3)

Թշուառականք են, որ ոչ զառաքինութեան փափագումն անապակ ընկալան։ Զմարմին զօրէն գերեզմանի կրելով՝ զթշուառական զոգիսն ի նմա թաղեցին. (Փիլ.։)

Թշուառական բանիցս. (Լմբ. սղ.։)

Ել ի դրախտէն յայս թշուառական կենցաղս։ Թշուառական կորստեան ամբարշտաց. (Նախ. ծն. եւ Նախ. իմաստ.։)


Թշուառանամ, ացայ

va.

to become miserable;
to be miserable.

NBHL (7)

Թշուառութեամբ թշուառացաք։ Թշուառացաւ ամենայն երկիր։ Կործանեսցէ զսեղանս նոցա, թշուառասցին արձանք նոցա։ Թշուառացան դաշտք։ Թշուառացաւ ցորեան կամ մեծութիւն նոցա.եւ այլն։

Ողբա՛, որ ինչ թշուառացաք, եւ որ ինչ թշուառանալոց եմք. (Խոր. ՟Գ. 68։)

ԹՇՈՒԱՌԱՑԵԱԼ. իբր Թշուառական. հիքացեալ. յն. անբախտ. դժբախտ. ἁτυχῶν, ἁτυχής infelix, miser

Ի տուն եղբօր քո մի՛ մտաներ թշուառացեալ. այսինքն ի տառապեալ գոլդ. (Առակ. ՟Ի՟Է. 10։)

Ոմանց ողորմութիւն՝ իբրու թշուառացելոց, եւ ոմանց պատիժք պատուհասից իբրու չարաց՝ զհետ երթան յիրաւի. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)

Թշուառացելումս, կամ թշուառացելոյս։ Ակնս թշուառացեալ։ Զթշուառացեալս գլուխ։ Թշուառացեալ շնձոյս. եւ այլն. (Նար.։)

Զդէմս առնու մարգարէս զժողովրդեան թշուառացելոյ. (Մխ. երեմ.։)


Թշուառանք, նաց

s.

cf. Թշուառութիւն.

NBHL (1)

Ոտնհար եւս լինիմք թշուառանացն. յն. թշուառացս, կամ թշուառականացն։


Թշուառապէս

adv.

cf. Թշուառաբար.

NBHL (1)

Սգալի՛ զթշուառապէս եղբարցն (կեանս). (Ածաբ. աղք.։)


Թշուառաքիրտն

adj.

painful, disastrous, unfortunate.

NBHL (2)

Որ ինչ լինիցի. տառապագին եւ աւաղելի քրտամբք.

Քո անօրէնութեան տաժանեաց թշուառաքիրտն թոշակք. (Նար. ՟Խ՟Ե։)


Թշուառութիւն, ութեան

s.

misery, misfortune, evil, calamity, wretchedness, disastrous state;
ի — անկանել, to fall into misfortune or misery;
դառնալ ի —, to be unfortunate.

NBHL (4)

ταλαιπωρία, ἁτυχία, δυσημερία miseria, infelicitas Վիճակ թշուառ կամ թշուառացելոց. հիքութիւն. չուառութիւն. տառապանք. աղէտք. ձախողակք. դժբախտութիւն, անյաջողութիւն, ողորմելիութիւն, խեղճութիւն. Տե՛ս (Սղ. ՟Լ՟Ա. 4։ ՟Կ՟Ը. 21։ Ես. ՟Խ՟Է. 11։ ՟Ծ՟Թ. 7։)

Թշուառութիւն ի թշուառութենէ հասցէ. (Յովէլ. ՟Ա. 15։)

Զհրէիցն թշուառութիւն՝ իւրեանց փառաւորութիւն համարէին. (՟Բ. Մակ. ՟Ժ՟Դ. 14։)

Թշուառութիւնն (է պարառութիւն) բոլորից չարեաց (հակառակ երանութեան). (Շ. մտթ.։)


Թոբէկ, եկաց

s.

mole;
cf. Թեպեկ.

NBHL (2)

Անուն կենդանւոյ. (գուցէ կատու. կամ ընտանի նապաստակ, եւ այլն. որպէս եւ իտ. թօ՛բբօ է մուկն)

Թոբէկ թախանձէր զոզնի, թէ զորդիդ քո սան առից. մերկացո՛ զնա, զի դիւրին լիցի ի գդուել. եւ իբրեւ ետ զնա, սկսաւ ուտել. (Մխ. առակ.։)


Թոթով

adj.

tongue-tied, stuttering, stammering, that speaks thick.

NBHL (2)

Զօրէն քաղթնատաց թոթով բարբառք. (Փիլ. լիւս.։)

Եւ պարզ լիցի լեզու թոթով։ Թոթով լեզուաւն յաղթէր կորովաբանիցն. (Ոսկ. ես.։ եւ Ոսկ. ՟բ. կոր.։)


Թոթովախօս

adj.

cf. Թոթով.

NBHL (1)

Բարգաւաճի թոթովախօս տղայոցս ծանրաբարբառ կակազումն. (Ոսկիփոր.։)


Թոթովեմ, եցի

vn.

to stammer, to stutter;
to lisp, to speak thick.

NBHL (2)

Որպէս թոթովելն անարժան իցէ ճարտարախօսին. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 17։)

Զի մի՛ ի սկզբան անդ զյոռութեան խորհուրդս զանպատեհս զմտաւ ածել յանձն առնուցու ոք, թո՛ղ թէ զպղծութեանցն՝ ի մտի եդեալ, թոթովել գտանիլ. (Վրք. հց. ձ։)


Թողարան, աց

s.

starting-post, barrier.

NBHL (2)

ԹՈՂԱՐԱՆ ἁφετήριον locus, unde cursu certaturi dimittuntur որ եւ ԱՐՁԱԿԱՐԱՆ. Արձականոց. տեղի ասպարիզի՝ ուստի թողեալ լինի ընթացօղն, կամ լարն եւ վանդակն ի պահու արշաւելոյ ձիոց եւ կառաց.

Մինչդեռ իբրու ի թողարանի յարձակմունքն քո շարժեալ են, առ ուղիղն ընթացս ճեպեցի՛ր։ Իբրու զօրէն յարձականոցէ իմն ի թողարանէ՝ միմեանց փոխանակ (ընդդէմ) պատահել. (Փիլ. լին. ՟Դ. 129. 220։)


Թողումն, ման

s.

abandonment, resignation, desertion, cession, renunciation, alienation, estrangement;
permission.

NBHL (1)

Խնդրէ զպատճառն իմանալ թողմանն յԱստուծոյ. (Վրք. հց. ՟Ժ։)


Թոյլտուութիւն, ութեան

s.

permission, allowance, concession, grant;
alienation;
toleration.

NBHL (2)

Ահարկուք երեւեսցին յիմմէ թոյլտուութենէ առ ի խրատ մարդկան. (Արշ.։)

Առանց թոյլատուութեանն. (Վանակ. յոբ.։)


Թոշակակեր, աց

adj. s.

stipendiary;
that has a benefice;
hired person;
pensionary, pensioner;
beneficed clergyman.

NBHL (1)

Թոշակակեր, եւ ոչ ի մի ինչ կերակրոց հրաժարող. (Նոննոս.։)


Թոշակեմ, եցի

va.

to hire, to keep in pay;
to pension;
to purvey.

NBHL (2)

Որ ի բագնեաց կռոցն իւրեանց թոշակեցին։ Թոշակեաց նա զծառայսն Դաւթի անարգանօք. (Եփր. դտ. եւ Եփր. թագ.։)

Նոցին թղթովք թոշակեսցի յոր ճանապարհ դիմեացն. (Կանոն.։)