Definitions containing the research պ : 10000 Results

Իւղագլխեմ, եցի

va.

to anoint the head, to initiate, to conseerate, to ordain.

NBHL (3)

ԻՒՂԱԳԼԽԵՄ ԻՒՂԱԳԼԽԻՄ. μυέω, τελείνω , τελέω, τελετουργέω initio, sacro, consecro, dedico, ungo. Իւղել խորհրդաբար զգլուխն. կատարողապետել, եւ կատարիլ. օծանել, եւ նուիրել, ձօնիլ, իլ (աստուծոյ, կամ կռոց). որ եւասի ԻՒՂԱԳԼՈՒԽ ԱՌՆԵԼ, ԼԻՆԵԼ.

Զպսակաւոր լեւոն իւղագլխեալ (կամ եղագլխեալ), եւ ընծայեալ ի թագաւորութիւն տանս թորգոմայ. (Վահր. յայտն.։)

Միեւ ոք իւղագլխիցէ, եւ մի՛ իւղագլխեսցի (ի պատիւ կռոց)։ իւղագլխեսցիս, եւ կարասցես նուիրիլ աստուծոյ. (Փիլ. բագն. եւ Փիլ. ել. ՟Բ. 51։)


Իւղագլխիմ, եցայ

vp.

to be initiated;
to be consecrated, ordained.

NBHL (3)

ԻՒՂԱԳԼԽԵՄ ԻՒՂԱԳԼԽԻՄ. μυέω, τελείνω , τελέω, τελετουργέω initio, sacro, consecro, dedico, ungo. Իւղել խորհրդաբար զգլուխն. կատարողապետել, եւ կատարիլ. օծանել, եւ նուիրել, ձօնիլ, իլ (աստուծոյ, կամ կռոց). որ եւասի ԻՒՂԱԳԼՈՒԽ ԱՌՆԵԼ, ԼԻՆԵԼ.

Զպսակաւոր լեւոն իւղագլխեալ (կամ եղագլխեալ), եւ ընծայեալ ի թագաւորութիւն տանս թորգոմայ. (Վահր. յայտն.։)

Միեւ ոք իւղագլխիցէ, եւ մի՛ իւղագլխեսցի (ի պատիւ կռոց)։ իւղագլխեսցիս, եւ կարասցես նուիրիլ աստուծոյ. (Փիլ. բագն. եւ Փիլ. ել. ՟Բ. 51։)


Իւղագլխութիւն, ութեան

s.

hair-ointment;
sacred unction for the head only;
initiation;
admission to the rites and mysteries of a religion.

NBHL (2)

μύησις, τελετουργία, τελετή initiatio, consecratio. նուիրումն. կատաղութիւն. խորհրդազգածութիւն. օծումն. Ձօն (գովելի կամ պարսաւելի).

Զի՞նչ օգուտ եղեւ քահանայապետիցն ազնուականն այն իւղագլխութիւն (կամ եղագլխութիւն). (Վահր. երրդ.։)


Իւղագլուխ

adj.

anointed;
initiated, sacred.

NBHL (3)

Եռապսակ իւղագլուխ ցանկալի. (Շ. տաղ.։)

Որով պարտ է մեծիւ իւղագլուխ լինել իւղագլխութեամբ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)

Իւղագլուխք, խորհրդապէտք. (Լծ. փիլ.։)


Իւղագործ, աց

s.

perfumer;
cf. Իւղարար.

NBHL (1)

μυρεψός unguenti coctor, unguentarius. (եւ որպէս իւղագործական) μυρεψικός ad unguentrium pertinens. որ եւ ԻՒՂԵՓԱՑ. Կազմիչ իւղոց անուշից ի պետս օծման, բուրման եւ այլն. ըստ յն. ասի՝ միւռոնեփեաց. միսկճի.


Իւղալի

cf. Իւղալիր.

NBHL (1)

Ճարպաւորական իւղալիր ճրագացն. (Նար. մծբ.։)


Իւղալիր

adj.

oily, oleaginous, unctuous, fat, greasy

NBHL (1)

Ճարպաւորական իւղալիր ճրագացն. (Նար. մծբ.։)


Իւղալից

cf. Իւղալիր.

NBHL (1)

Ճարպաւորական իւղալիր ճրագացն. (Նար. մծբ.։)


Իւղաներկ

s.

oil-colours;
— նկար, պատկեր, oil painting;
նկարել —, to paint in oil.


Իւղավաճառ, աց

s.

oil-man, oil merchant;
կրպակ —ի, oil-shop;
հնձան —ի, oil press.


Իւղարկեմ, եցի

va.

to oil, to anoint, to grease.

NBHL (1)

ԻՒՂԱՐԿԵԼ. իւղել. պարարել. կամ օծանել.


Իւղեմ, եցի

va.

cf. Իւղարկեմ.

NBHL (3)

Իւղեա՛ զգլուխդ իւղով սրբով. (Բրս. պհ. ՟Ա։)

Իբր զիւղեալ պատրոյկ վառեսցի. (Մաշտ.։)

Զթշուառացեալս գլուխ՝ գթութեանդ օծմամբ իւղեսցես։ Ոչ ահա մելքիսեդեկ ի վերնոց անտի հրեշտակաց ի պտղոց տեղւոյն իւղեցաւ. (Նար. ՟Ղ՟Գ։)


Իւղենի

s.

that produces oleaginous fruits, perfumes, ineenses;
olibanum, frankincense, incense-tree.

NBHL (2)

ծառ՝ որ բերէ զպտուղս իւղաւորականս. եւ կամ Խընկաբեր.

Ի պարտեզ իւղենեաց տածեալ գրգեցէք. (Նար. ՟Զ՟Գ։)


Իւր, ոց

pron.

his, her;
his own;
—ով անձամբ, personally, in person;
իբրեւ —ոյ հայէր մեծութեանն, he considered riches as belonging to himself;
— առնել, to be appropriated;
cf. Իւրացուցանեմ;
յ— վերայ or ի վերայ —, on him;
—քն, his relations, friends, dependents.

NBHL (13)

ἵδιος proprius , τὸ αὑτοῦ suus, -a, -um. դերան. ստաց. Որ ինչ ի՛ւր, կամ անկ է ինքեան. իւրական. առանձնական. սեպհական. իրը, իրենը.

Տեառն իւրոյ։ Տեառն իւրում։ Ի տեառնէ կամ ի ծառայէ իւրմէ։ Տէր ի տաճար սուրբ իւրում, տէր յերկինս յաթոռ իւրում (իբր ի տաճարի, աթոռի)։ Իւրով պաշտաման զինուն։ Ծառայից իւրոց։ Զծառայս իւր։ աշակերտօքն իւրովք.եւ այլն։

Զորդին առաքեաց յիւրում ծոցոյն. այսինքն ի ծոցոյ իւրմէ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Դ։)

Ի՛ՒՐ Է. ըստ յն. ոճոյ. ἵδιον ἑστι proprium est. Յատուկ է. սեպհական է. մախսուս տուր.

Իւրէ էութեանն զներհակս ոչ ընդունել. իսկ թէ էութեանն իւր է այս, իւր եղիցի աստուծոյ։ Նորա իւր է։ Իւր է նորա։ Նորա իւր է հոգին, որպէս եւ հօր. եւ այլն. (Կիւրղ. գանձ. եւ Կիւրղ. պրպմ. ստէպ։)

մեռանի ինքն, եւ ամենայն իւրքն։ Ի վերայ իմոցս ողբալով ասեմ, որպէս եւ պօղոս յաղագս իւրոցն. (Խոր. ՟Բ. 71. 89։)

Նահապետն մտանէր ի տապանն իւրովքն. (Շ. բարձր.։)

ԻՒՐ, կամ ԻՒՐԵԱՆ, րեաբ, կամ րեւ, կամ րեաւ, իւրեանք, եանց, եամբք. գ. դերանուն էական. αὑτοῦ, ἐαυτοῦ sui ipsius, sibi, se եւ այլն. Ինքեան. անձին իւրոյ. ինքեանք. իսկ փոխանակ եզակի ուղղականի պակասելոյ՝ դնի ինքն կամ Անձն. ինքը, իր, իրեն, իրենք, իրենց.

Ընդ իւրեաւ թագուցեալ ունելով. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ե։)

Զերկիրն յիւր վտարեալ, բռնացեալ ունէր։ Զբազումս յիւր (այսինքն ի կերպարանս իւր) կերպարանեալ էր ի մէջ իւրոյ գնդին. (Բուզ. ՟Ե. 1. 43։)

Որով իւրեանքն անխտանան, ընձեռեսցեն թողութիւն այլոց. (Ոսկ. ի պետր. եւ Ոսկ. յեղիա.։)

Զիւր ինքեան զիսկագոյնն եւ զհարազատագոյնն։ Ինքն իւր իւքեան խոնարհեալ երկրպագէ յիմարաբար. (Յհ. իմ. ատ. եւ Յհ. իմ. պաւլ.։)

Զոր խորհըրդեամբըն պատկերեալ, եւ իւր ինքեան կերպարանեալ. (Շ. վիպ.։)


Իւր, եանց, եամբք

s.

himself.

NBHL (13)

ἵδιος proprius , τὸ αὑτοῦ suus, -a, -um. դերան. ստաց. Որ ինչ ի՛ւր, կամ անկ է ինքեան. իւրական. առանձնական. սեպհական. իրը, իրենը.

Տեառն իւրոյ։ Տեառն իւրում։ Ի տեառնէ կամ ի ծառայէ իւրմէ։ Տէր ի տաճար սուրբ իւրում, տէր յերկինս յաթոռ իւրում (իբր ի տաճարի, աթոռի)։ Իւրով պաշտաման զինուն։ Ծառայից իւրոց։ Զծառայս իւր։ աշակերտօքն իւրովք.եւ այլն։

Զորդին առաքեաց յիւրում ծոցոյն. այսինքն ի ծոցոյ իւրմէ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Դ։)

Ի՛ՒՐ Է. ըստ յն. ոճոյ. ἵδιον ἑστι proprium est. Յատուկ է. սեպհական է. մախսուս տուր.

Իւրէ էութեանն զներհակս ոչ ընդունել. իսկ թէ էութեանն իւր է այս, իւր եղիցի աստուծոյ։ Նորա իւր է։ Իւր է նորա։ Նորա իւր է հոգին, որպէս եւ հօր. եւ այլն. (Կիւրղ. գանձ. եւ Կիւրղ. պրպմ. ստէպ։)

մեռանի ինքն, եւ ամենայն իւրքն։ Ի վերայ իմոցս ողբալով ասեմ, որպէս եւ պօղոս յաղագս իւրոցն. (Խոր. ՟Բ. 71. 89։)

Նահապետն մտանէր ի տապանն իւրովքն. (Շ. բարձր.։)

ԻՒՐ, կամ ԻՒՐԵԱՆ, րեաբ, կամ րեւ, կամ րեաւ, իւրեանք, եանց, եամբք. գ. դերանուն էական. αὑτοῦ, ἐαυτοῦ sui ipsius, sibi, se եւ այլն. Ինքեան. անձին իւրոյ. ինքեանք. իսկ փոխանակ եզակի ուղղականի պակասելոյ՝ դնի ինքն կամ Անձն. ինքը, իր, իրեն, իրենք, իրենց.

Ընդ իւրեաւ թագուցեալ ունելով. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ե։)

Զերկիրն յիւր վտարեալ, բռնացեալ ունէր։ Զբազումս յիւր (այսինքն ի կերպարանս իւր) կերպարանեալ էր ի մէջ իւրոյ գնդին. (Բուզ. ՟Ե. 1. 43։)

Որով իւրեանքն անխտանան, ընձեռեսցեն թողութիւն այլոց. (Ոսկ. ի պետր. եւ Ոսկ. յեղիա.։)

Զիւր ինքեան զիսկագոյնն եւ զհարազատագոյնն։ Ինքն իւր իւքեան խոնարհեալ երկրպագէ յիմարաբար. (Յհ. իմ. ատ. եւ Յհ. իմ. պաւլ.։)

Զոր խորհըրդեամբըն պատկերեալ, եւ իւր ինքեան կերպարանեալ. (Շ. վիպ.։)


Իւրաբնակ

adj.

where he dwells;
of his habitation.

NBHL (1)

Բնակելին իւր կամ ինքեան. սեպհական.


Իւրական, ի, աց

adj.

his own, his.

NBHL (1)

ἵδιος proprius, suus, peculiaris. Որ ինչ է իւր սեպհական. իւրային. իւրոյին. իւր, իւրոյ.


Իւրակերտ

adj.

built or constructed by himself.

NBHL (1)

Զիւրակերտս գահաւորակս մարմնեղէն գոյութեանս պահպանեսցէ. (Նար. ՟Հ՟Է։)


Իւրահոգ

adj.

egotist, that thinks only of self;
— շահասիրութիւն, self-interest.

NBHL (1)

ապաշխարօղ իցէ նքնադատապարտեալ խորհուրդ, եւ անհոգ իւրահոգ։ (Վրք.հց. ՟Դ։)


Իւրային, այնոյ

adj. s.

his, his own;
—քն;
his parents, servants;
his works, deeds, property, wealth, goods.

NBHL (7)

ԻՒՐԱՅԻՆՔՆ գ. ἵδιοι proprii, sui. Իւրքն. որպէս մերձաւորք՝ ազգականք ընտանիք իւր.

Ամենայն իւրայովքն (կամ իւրայիւքն) ճանապարհորդ լինէր, կամ ելանէին ի դեսպակս. (Ագաթ.։ Կորիւն.։)

Սեպհականէ անձինն եւ իւրայոցն. (Յհ. իմ. պաւլ.։)

Եւ ἱδίᾳ propria. որպէս Իրք իւր, գործք, ինչք, եւ այլն.

Եւ նա հանգեաւ յիւրոց գործոց անտի, որպէս եւ ատուած յիւայոցն. (Եբր. ՟Դ. 10։)

որպէս զյոլովն՝ ոչ գանձապահ էր իւրայոցն, եւ ոչ իբրեւ իւրոյ հայէր՝ մեծութեանն, այլ տնտեսէր մանաւանդ ըստ կամացն աստուծոյ. (Բրս. հց.։)

Հաւասարեաց ըզմերս իւրայոցն։ Աշխարհ ամենեւին յիւրայնոցն ինչ ի նոսա ոչ տեսանէ. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Ա։ եւ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Դ։)


Իւրանման

adj.

like himself, of his own nature.


Իւրաստեղծ

adj.

created by himself.

NBHL (2)

Եհան զկապուտն իւրաստեղծ ի կապանաց օգտողին։ Իւրաստեղծնհօտից տածօղ. (Նար. ՟հե. եւ խլ։ Փչեաց ի պատկերն իւրաստեղծ զիմաստաբաշխ հոգին. Սկեւռ. ես.։)

միայն ստորագրի այս իսկապէս գիտողի զգաղտնիս իւրաստեղծ մարդոյն. (Տօնակ.։)


Իւրացուցանեմ, ուցի

va.

to appropriate to himself;
to usurp.

NBHL (5)

οἱκειοῦμαι suum facere. ի՛ւր առնել. ինքեան սեպհականել յանձն իւր առնուլ. յինքն գրաւել. ընտանեցուցանել կամ վերագրելեւ ընծայել անձին իւրում. տիրել.

իւրացուցանէ հոգին զամենայն ինչ զմարմնոյն։ Իւրացուցանէ բանն զորս իւրոյն մարմնոյ էր. զի իւր՝ մարմինն, եւ այլոյ ուրուք էր։ Մի՛ զարմանար, թէ զմարմնոյ տկարութիւնս իւրացուցանել ասեմք նմա մարմնով. (Պրպմ. ՟Ը. եւ ՟Լ՟Թ։)

Զամենայն կիրս մեր իւրացոյց բաց ի մեղաց. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ա։)

Մի՛ պարծեսցի բանսարկուն վանեալ զքո ստացեալս իւրացուցանել. (Նար. ՟Հ՟Ը։)

Տիրէ աղուանից, եւ եկեալ ի պարտաւ՝ իւրացուցանէ իսկոյն. (Կաղանկտ.։)


Իւրեանցակուռ

adj.

forged by themselves.

NBHL (1)

Տիրադրուժք՝ իւրեանցակուռ ձուլելոյն երկիր պագանէին. (Բուզ. ՟Գ. 10։)


Իւրոյին

adj.

his, his own.

NBHL (1)

cf. իՒՐԱԿԱՆ. եւ ԻՒՐ. , իւրոյ. Ինքնին զիւրոյին ծեծէր զդէմբն։ Կապեն զիւրոյին անձանց զձեռս եւ զոտս։ Ունելն զիւրոյին զնախնեացն քաջաբար զթագաւորութիւնն. (Փարպ.։)


Իւրովի

adv. adj.

of or by himself;
spontaneously, voluntarily, of his own free will;
his, her;
— զիւր անձն անիծանէ, he curses himself;
ինքն — կործանէ զանձն չարութիւնն, malice prepares its own punishment;
— երթալ, to go personally;
զ— երթալ, to commit suicide.

NBHL (4)

Զի այնպէս ինքն իւրովի կործանէ ազնձն չարութիւնն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 7։)

Զոր զիւրովին պատկեր գործեաց, անկեալ առաջի այնմ երկիրպագանէ. (Եւս. ՟Խ՟Դ. 15։)

Իւրովի (այսինքն զնոյն ինքն) զաստուած յատեան մատուցանէ։ Նորին իւրովին ի դատ մատուցեալ պահանջէ. (Ոսկ. ես.։)

Մի՛ կարծիցես՝ եթէ երուսաղէմ իւրովին ամրութեամբ կարաց ապրել. (Ոսկ. ես.։)


Իւրութիւն, ութեան

s.

the act of appropriation;
property, substance.

NBHL (4)

ἵδιον, ἱδιότης, ἱδίωμα proprietas οἱκείωσις suum facere, consortium. Իւրական կամ իւր գոլն. սեպհականութիւն. յատկութիւն. առանձնաւորութիւն. իւրացուցանելն.

Ոչ այնպէս զմարմնոյն նկարագրութիւն, որչափ զիւրութիւն զառ ի նոցանէ ուղղելոց առաքինութեանցն բացայայտէ. (Բրս. ծն.։)

Զիւրութիւն հօր էութեանն անվրէպ նմանութեամբ ունելով որդի։ Որ ինչ ենն աստուծոյ եւ հօր բնութեամբ ըստ էութեանն ասելով իւրութիւնս. (Կիւրղ. գանձ.։)

Որպէս նորա ըստ իւրութեան տնօրինականի զմարդկայինսն, եւ մարմնոյն՝ զնորայսն. (Պրպմ. ՟Լ՟Թ։ տես անդ եւ ՟Ի՟Ե. ՟Լ՟Ե. ՟Խ՟Ա։)


Իւրուրոյն

adj.

his, his own.

NBHL (2)

Որ ինչ է իւր սեպհական. ինքնուրոյն. յատուկ. բուն. հարազատ. իւրոյին. իւր.

Նաբուպաղսարոս առաքելաց զիւրուրոյն որդին նաբուկոդրոսորոս. (Եւս. քր. ՟Ա.) յն. ἐαυτοῦ sui ipsius.


Լ (lioun)

s.

the twelfth letter of the alphabet, and the seventh of the consonants;
thirty, thirtieth.

NBHL (3)

Գիր բաղաձայն ի կարգէ կրկնակաց, անուանեալ Լիւն. բարակ քան զղ. որ եթէ փափուկ հնչեսցի որպէս զղամմա յունաց, յորժամ եւ նա կոչի յոմանց ղիւն։

Լ, կամ ՟լ. որպէս թիւ, է Երեսուն կամ երեսներորդ։

Լիւնըն լըռել վարդապետէ՝ ի ցաւագին բարկութենէ։ Լիւն՝ լու՛ր ասէ հօր քո խրատու, լե՛ր օրինաց մօր քո հըլու. (Շ. այբուբ.։)


Լալագին

adj. adv.

tearful, pitiful, rueful, weeping, in tears;
tearfully, all in tears.

NBHL (2)

Լալագին պաղատանօք աղաչեաց. (ՃՃ.)

Արդ պաղատիմ տէր լալագին. (Յիսուս որդի.։)


Լալական, ի, աց

adj.

that weeps, plaintive, mournful, dreary, sad;
groaning, moaning, wailing;
—ք, female mourners, hired female weepers at funerals, mutes;
—ն, faculty of weeping.

NBHL (1)

ԼԱԼԱԿԱՆՆ. գ. Կարողութիւն լալոյ եւողբալոյ. Եթէ էր ծիծաղականն գոյեղ ի մեզ բաղկացական, ապա եւ լալականն. վասն զի եւ նա մնայնում մարդոյ գոյ։ Իսկ ծիծաղականն եւ լալականն ընդդիմակք միմեանց են. Անյաղթ պորփ.։


Լալետղ, ետեղ

s.

place for weeping.

NBHL (1)

Որպէս ասաց առ նոսին հրեշտակն ի լալատեղն. (Լմբ. սղ.։)


Լալատեղ, ի

cf. Լալետղ.

NBHL (1)

Որպէս ասաց առ նոսին հրեշտակն ի լալատեղն. (Լմբ. սղ.։)


Լալօնք, նից

s.

cf. Լալիւն;
cf. Լալետղ.

NBHL (2)

Որպէս Լալիւն. (գրի եւ ԼԱԼՈՒՆՔ) κλαυθμός.

Եւ որպէս Լալետղ, կամ տեղի լալեաց. լացք. κλαυθμών.


Լակեմ, եցի

va.

to lap up, to lick up.

NBHL (1)

Նախ զջուրն լակեսցուք, եւ ապա կերիցուք զկաշին. եւ սկսան լակել. (Ոսկիփոր.։)


Լակոնացի, ցւոյ

adj. s.

Laconic;
Spartan;
Lacedaemonian

NBHL (1)

λακωνικός, -ή, -όν laconicus, -a, -um. Լակեդեմոնացի. սպարտացի մանաւանդ Լակոնական. որ ինչ գտանի յերկրի անդ լակեդեմոնացւոց. մօռալը, մոռաիշի.


Լամբատք, տաց

s. pl.

torches, flam-beaux;
a sort of meteor like a torch.

NBHL (1)

Բառ յն. լամբատես. λαμπάδες lampades. այսինքն զամպարք, ջահք. նմանութեամբ Ջահանման լոյս երեւեալ յօդս.


Լամբեմ, եցի

vn.

to bear, to carry.

NBHL (2)

ԼԱՄԲԵԼ. Որպէս թէ ունելով զլամբէն ի վեր կամ ի վերայ առնուլ. որ եւ ՁԱՆՁԵԼ. այսինքն Ըստանձնել. որպէս յն. լամվանօ, λαμβάνω , այսինքն առնուլ. բառնալ. (Հին բռ.։)

Չա՛ր են (մենք) այնոցիկ, որ լամբեալ յինքեանս՝ զիւրեաւ ունին. եւ դիւրին այնոցիկ են, որ ապաշխարութեամբն ի բաց թօթակեն. (Կոչ. ՟Բ.) (հին տպ. բարձեալ)։


Լամբիւրինթոս

s.

labyrinth;
— կրետացի, the — of Crete;
cf. Բաւիղ.

NBHL (1)

Լամբիւրինթոս կրետացի՝ դժուարաւ արտաքս ելանելի եւ դժուարին պատուածովք. (Առ որս. ՟Լ՟Դ։)


Լայն, ից

adj.

large, broad, ample, vast, spacious, extensive;
գետ ի — ծաւալեալ, a mighty mass of flowing water, an immense, or over flowing river;
բարձր եւ — հասակաւ, a tall and stout man, fleshy, corpulent.

NBHL (3)

պեղեալ երկուս հորս՝ յոյժ քաջախորս. եւ սաստկապէս լայնս. (Խոր. ՟Գ. 32։)

Լայն իմն միջոցաւ իսպառ որոշեալ. (Նար. ՟Զ՟Գ։)

Որպէս Լայնաբար, կամ ճոխաբար. Ղուկասլա՛յն եւ ընթարձակ գրեաց, զի եւ պօղոս յորդառատ էր ի բանս. (Տօնակ.։)


Լայնագոյն

adj.

wider, more ample, very extensive;
—ս, largely, copiously, amply.

NBHL (4)

Զլայնագոյն եւ զանպագիր կալուածս նոցա տեսանելով վարացն. (Պիտ.։)

Վասն այսօրիկ ասացեալ է յայտնագոյն ի լայնագոյն պատասխանիսն. (Բրս. հց.։)

լայնագոյն եւս, եւ պարարտագոյն պատմել։ Զնոյն լայնագոյնս եւ պարարտագոյնս եւս ասել. (Կոչ. ՟Ժ՟Դ. եւ ՟Դ։)

լայնագոյնս եւս վասն այլորիկ պատմէ մեծ քերթողն. (Արծր. ՟Ա. 2։)


Լայնադէմ

adj.

having a bloated face, whose features are too large.

NBHL (1)

Ժանգատեսիլ ժպրհերես լայնապէմ անհուն բազմութեանն. (Կաղանկտ.։)


Լայնադիր

adj.

of a wide and roomy situation.

NBHL (1)

Որպէս ի վերայ լայնադիր կամրջաց. պիփ. ծն.։)


Լայնալիճ

adj. s.

well-bent (bow);
a well-braced bow, a great and strong bow, a far-shooting bow.

NBHL (4)

εὕκυκλος bene curvatus. Մակդիր աղեղան՝ ոյր միջին լիճն, այսինքն ծոցն է լայն եւ ընդարձակ, վասն ուժգին պըրկման ի զօրաւոր բազկէ.

Իբրեւ ի լայնալիճ աղեղանէ յամպոցն ոստիցեն ի նպատակս. (Իմ. ՟Ե. 22։)

Առեալ զհաստաբեստ աղեղն իւր, եւ լայնալիճ գըրկօք կորովակի փրթուցեալ. (Ուռպել.։)

Լի քարշէ պինդ զլայնալիճն։ Քարշեալ ոմն զլայնալիճն։ Ըզլայնալիճըն լի քարշեալ. (Խոր. ՟Ա. 10։ Արծր. ՟Գ. 8։ Շ. վիպ.։)


Լայնածաւալ

adj.

cf. Լայնասփիւռ.

NBHL (1)

իսկ (Փարպ.)


Լայնակամար

adj.

that has a large girdle, or zone.

NBHL (2)

Լայն կաարաւ. որպիսի է լայն գօտին.

Զլայնակամարն ոչ զկրծիւքն (կամ զկրծիցն) կապեալ, այլ գօտի ընդ մէջ իւր կապեալ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։ յն. լոկ գօտի։)


Լայնական

cf. Լայն.

NBHL (1)

Լայնական հնարք, անձնական պայման։ Զլայնական դիւրին խածմունս. (Նար. ՟Գ. ՟Ի՟Ը։)


Լայնաճակատ

adj.

having a large forehead.

NBHL (1)

Լայնաճակատ, լայնապատկեր. (Աղթարք.։)


Լայնանիստ

adj.

spacious, extensive, vast.

NBHL (1)

Լայնանիստ ծով, ալիք կամ դաշտ, կալ, կամ բրգունք. (Խոսր.։ Ագաթ.։ Վրդն. պտմ. եւ լս։ Արծր. ՟Ե. 7։)


Լայնասաղարթ

adj.

large-leafed, or branched.

NBHL (1)

Այն ծառոյն տերեւ լայնասաղարթ՝ պարտեաց պատճառ։ Ծառայըդ կենաց ծաղկեցար՝ լայնասաղարթ տերեւեալ. (Տաղ.։)