Definitions containing the research ժ : 10000 Results

Այլակրօն, ից

adj.

of a different religion.


Այլահաւատ

adj. s.

of a different belief, sectary;
pagan;
heterodox.


Այլամիտ

adj.

of a different sentiment or opinion;
whose ideas wander, flighty, lightheaded.


Այլայլակ

adj.

changeable, variable;
various, different.

NBHL (1)

Այլայլակ եւ շփոթեալ լինէր ի բազմաց շարժումնն, եւ ոչ կարգաւորաբար. (Արծր. ՟Ա. 1։)


Այլայլիմ, եցայ

vn.

to vary, to be altered, to change;
to degenerate, to become corrupt;
to be disaffected, to be alienated;
to be indisposed.

NBHL (1)

Յոյժ հայհոյէր նա զազգն հրէից, եւ ասէր այլայլս. (Եւս. պտմ. ՟Բ. 5։)


Անզգամեցուցանեմ, ուցի

va.

to enrage, to make wicked.


Անզգամիմ, եցայ

vn.

to be rascally, to be knavish, to be wicked;
to become mad, to grow mischievous.

NBHL (2)

Անզգամեցաք ամենեքեան՝ քահանայք եւ ժողովուրդք. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Է։)

Մերթ՝ չարանալ, որպէս զչարիլ, դժկամակիլ. կիւճէնմէք. ἁγανακτέω. indignor, stomachor.


Անզգայ, ից

adj.

insensible, inanimate, dull, stupid;
besotted, infatuated, stupefied.

NBHL (3)

ἁναίσθητος. sensu carens, insensatus. Որ չզգայ. անբաժ ի զգայութենէ. եւ անշունչ. անկենդան. չզգացօղ. տույմազ. պիլա հըսս. ճանսըզ.

Մեռեալ ոք անզգայ յամենայն շարժմանէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)

Արուսեկին անզգայ էութիւն։ Ընդ անզգայիցն եւ շարժողականք. (Նար.։)


Անզգայ

adv.

insensibly, imperceptibly;
stupidly;
cf. Անզգայաբար.

NBHL (3)

ἁναίσθητος. sensu carens, insensatus. Որ չզգայ. անբաժ ի զգայութենէ. եւ անշունչ. անկենդան. չզգացօղ. տույմազ. պիլա հըսս. ճանսըզ.

Մեռեալ ոք անզգայ յամենայն շարժմանէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)

Արուսեկին անզգայ էութիւն։ Ընդ անզգայիցն եւ շարժողականք. (Նար.։)


Անզգայանամ, ացայ

vn.

to be insensible, to be stupid;
to be infatuated.

NBHL (1)

Իբրու թմբրութեամբ իմն անզգայացեալ՝ դնէ դաշինս ընդ դժոխոց. (Յհ. կթ.։)


Անզգայացուցանեմ, ուցի

va.

to infatuate, to stupefy, to hebetate;
to deprive of reason.

NBHL (1)

Թունաւոր ճճիք, եւ դաժանութիւնք արմատոց եւ բուսոց կարեն զմեզ անզգայացուցանել. (Յճխ. ՟Ժ՟Դ։)


Անզգայիմ, եցայ

vn.

cf. Անզգայանամ.

NBHL (1)

Խոհեմութիւն իցէ, որ ոչ մինչեւ ի շարժումն քնոյ յանձին հաստատութենէ անզգայի. (Կլիմաք.։)


Անզգայութիւն, ութեան

s.

insensibility, stupidity, apathy, indolence, lethargy.

NBHL (1)

Շատխօսութեանն հոսանք իբրեւ յաղբիւրէ դիմեն յանզգայութենէն. (Ածաբ. ժղ.։)


Անզգաստ, ից

adj. adv.

not vigilant, careless, inattentive;
յանզգաստս, յանզգաստից, insensibly;
cf. Անզգուշաբար.

NBHL (1)

Խժականաց եւ անզգաստից՝ ատեցողացն զբարիս ի դիմի հարեալ. (Յհ. կթ.։)


Անզգաստութիւն, ութեան

s.

want of a vigilance, carelessness, inattention.


Անզգոյշ, գուշի, ից

adj.

incautious, uncircumspect, inconsiderate, imprudent, unwary, heedless.

NBHL (1)

Յանզգոյշ ժամուն տունկն պտղակորոյս եկն ընդ անիծիւք. (Նար. ՟Թ։)


Անզգոյշ

adv.

without precaution, inadvertently, imprudently.

NBHL (1)

Յանզգոյշ ժամուն տունկն պտղակորոյս եկն ընդ անիծիւք. (Նար. ՟Թ։)


Անզեղջ, ից

adj.

impenitent, irreclaimable;
irrevocable.

NBHL (1)

Ի Տեառնէ ժամանեալ անզեղջ խռովութիւն ի վերայ Ադամայ. (Զքր. կթ.։)


Անզղջանալի, լւոյ, լեաց

adj.

not to be repented of, not to be regretted.

NBHL (1)

Իբր այն ինչ՝ ընդ որ ոչ լինի զղջալ կամ ստրջանալ. անտրտմական, եւ անհրաժեշտ. անյեղլի.


Անզղջութիւն, ութեան

s.

impenitence, obduracy.


Անզոհ

adj.

without sacrifice;
unworthy to be sacrificed.


Անզոյգ

adj.

odd, not a pair;
different, dissimilar;
— գործել, to spoil the pair, to render dissimilar.

NBHL (2)

Անմիաբան եւ անհանդարտ կամ դժկամակ սրտիւ. (որ է հելլենաբանութիւն).

Նա զմարմինն գոհութեամբ եւ զոյգ ետ. դու մի՛ հացիդ տժգոհ եւ անզոյգ տանիր. (Ոսկ. ՟բ. կոր.) եւ (Տօնակ.։)


Անզովանալի

adj.

that cannot be refreshed


Անզուգական, ի, աց

adj.

matchless, incomparable, unparalleled, unequalled.

NBHL (2)

Որ յոյժ անհամեմատ եւ անզուգական է իմոց նշանացս. (Նանայ.։)

Դարձեալ՝ անտամեմատ, աննման. որպէս՝ գերազանց. յոյժ առաւելեալ. որում չիք զուգական. մէնետնտի եօգ.


Անզուգականութիւն, ութեան

s.

matchlessness, incomparableness, excellence.

NBHL (2)

Որ եւ այնքան ունի զանզուգականութիւն, որ եւ ոչ զխրացս կօշկաց նորա եմ արժանաւոր լուծանել. (Կիւրղ. ղկ.։)

Այնու զյոյժ անհամեմատութիւնն եւ զանզուգականութիւնն յայտ առնէ. (Նանայ.։)


Անզրաւական, ի, աց

cf. Անզրաւ.

NBHL (1)

Անզրաւական պատժապարտութիւն. (Մագ. ՟Լ՟Ա։)


Անզօր, աց

adj.

without power, weak, impotent, feeble;
unmanly, fainthearted;
inefficacious, insufficient;
invalid.

NBHL (1)

ἅνισχυς, ἁδρανής. infirmus. Որ ոչ զօրէ. յետնեալ ի զօրութենէ. տկար. տզօր, անկարող. անոյժ. չատիկօղ, ուժ չունեցօղ. գուվվէթսիզ. գուտրէթսիզ. զայիֆ.


Անզօրացուցանեմ, ուցի

va.

to render feeble, without force, to render powerless.


Անէ, էից

adj. s.

that does not exist, null, none;
nothing, non-entity.

NBHL (1)

Տարր ժամանակիս յանէից. (անդ. ՟Ծ՟Ե.) այս ինքն ի համար ոչնչի, անցաւոր։


Անէծք, նիծից

s. pl.

imprecation, malediction;
execration, horror, detestation.

NBHL (2)

κατάρα, ἅρα. maledictio, execratio. որ եւ ՆԶՈՎՔ. Հակառակն օրհնութեան. չարիս մաղթելն. չարաբանութիւն առ ի վնաս եւ ի պատիժ. տարագրութիւն յօրհնութենէ. պէտտուա, լանէթ, իլէնճ.

Ողկոյզդ օրհնութեան՝ ընդ պտղոյս անիծից։ Փակեալ առ ի քէն զանիծիցն դժնդակ ըղձիցն չարաշուք ձայն. (Նար.։)


Անէութիւն, ութեան

s.

nothingness.

NBHL (1)

Յորժամ յանէութենէ ես տիրական ձեռօքն կենդանաստեղծեալ լինէի. (Պիտ.։)


Անըմբերելի, լւոյ, լեաց

cf. Անըմբեր.

NBHL (1)

որ եւ ԱՆԲԵՐԵԼԻ. ἁφόρητος. intolerabilis. Որում չկերէ ոք ըմբերել՝ համբերել. անհանդուրժելի. անտանելի. չի քաշուելու. չէքիլմէզ.


Անընդել, ի, ից

adj.

cf. Անընտել.

NBHL (3)

Սննդակից մարդկան կենդանին շուն, յորժամ յումեքէ յանընդել երեսաց բաղխեսցի, մոլի եւ կատաղի. (Փիլ. լիւս.։)

Իբր անձեռնընդել. անընտանի. վայրենի. գազան եւ գազանաբարոյ ոք. դժնեայ. անագորոյն. անգութ. ἁτίθασσος, ἁνήμερος, ἁπηνής. immansuetus, imanis, intractabilis, crudelis. եապանի, զալըմ, գապիլի թէալլիւմ օլմաեան.

Խոժոռ եւ անընդել դիմօք վարին. (Իգնատ.։)


Անընդհատ

adj. adv.

uninterrupted, continual, successive;
uninterruptedly, successively.

NBHL (2)

Անընդհատ խնամոցն Աստուծոյ առ ժողովուրդ. (Սարկ. քհ.։)

Առանց ընդհատելոյ. անդադար. միշտ եւ հանապազ. յաւէժ. շարունակաբար. արտը արասը օլմայարագ, պիր տիւզիւյէ, տայիմ.


Անընդմիջաբար

adv.

immediately.

NBHL (2)

Մերձաւորապէս ասի յորժամ անընդմիջաբար ի նո՛յնն ի նոցանէ ինչ լինի. (Նիւս. բն.։)

Առժամայն իսկ անընդմիջաբար եհան զնոսա ի Բեթանիա. (Իգն.։)


Անընդմիջելի, լւոյ, լեաց

adj.

inseparable, indivisible;
continual.

NBHL (2)

Որ մերձ է առանց իրիք միջոցի. անորոշելի. անանջրպետ. անբաժան. արալըգսըզ. էն եագըն.

Անընդմիջելի անսահման միջոցաւ անջրպետեալ բաժանեցար. (Անան. եկեղ։)


Անընդոստ

adj.

that cannot be jolted out of its place, fast;
firm, steadfast.

NBHL (4)

ԱՆԸՆԴՈՍՏ որ եւ ԱՆՈՍՏ. Որ ոչ ընդոստնու. անշարժ. հանդարտ. անխռոջ. եւ պղերգ. խստասիրտ. գըմըլտանմազ.

Մնաց իբրեւ զսել դարբնաց անընդոստ. (Լմբ. ժղ.։)

Ծանրագոյն զգայութիւնք անընդոստ կան, մինչեւ յօդոյս բախեալ ընդոստիցեն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)

Անընդոստ, անշարժ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 9։)


Անընդունակ

adj.

incapable, unqualified, insufficient.

NBHL (2)

ἅδεκτος, ἁμέτοχος. incapax, expers. Որ չէ՛ ընդունակ. անկցորդ. անբաժ. անտեղի տալի. տեղիք չտուօղ, անյարմար. գապուլ էթմէք. կէօթիւրմէզ. գապիլիյէթսիզ. իսթիտատսըզ.

Անարժանս բարեաց, անընդունակս սիրոյ. (Նար. ՟Կ՟Է։)


Անընդունելի, լւոյ, լեաց

adj.

inadmissible.


Անընչութիւն, ութեան

s.

want of fortune, poverty.

NBHL (1)

Զի՛նչ օգուտ է ինձ անընչութիւնն, յորժամ սէր խեղկատակութեանն ծառայ զիս ունի գրաւեալ. (Լմբ. սղ.։)


Անընտրաբար

adv.

indiscreetly, imprudently.

NBHL (1)

Զի մի՛ անընտրաբար նուիրանն խայտառակեսցի։ Վիրաւորեալ՝ քան թէ բժշկել՝ անընտրաբար զկարծիս մտաց. (Նար. ՟Հ՟Ե. ՟Ղ՟Գ։)


Անընտրող

adj.

indiscreet, imprudent.

NBHL (1)

Տգէտ եւ անընտրող առաջնորդ ի բժշկելն խոցէ. (Նեղոս.։)


Անընտրողութիւն, ութեան

s.

indiscretion, imprudence.


Անթագաւոր, աց

adj.

kingless.

NBHL (1)

Ո՛վ յանդուգն մեկնիչ դու, եւ յոյժ անթագաւոր. (Առ որս. ՟Ե։)


Անթաղ

adj.

unburied.

NBHL (1)

Եւ ոչ գերեզմանի արժանի առնել, անթաղ բառնալ ընկենուլ. (Փիլ. նխ. ՟բ.։)


Անթանոցիկ

s.

armful, any thing carried under the arm-pit.

NBHL (1)

ἁγκαλίς. manipulus, fasciculus ulnis gestatus. Խուրձ ցորենոյ, զոր ժողովեալ աղքատաց՝ կրեն ընդ անթով. ցորենի կապոց՝ խօլթուխը զարկած.


Անթառամ

adj. s.

unfading;
incorruptible;
amaranth.

NBHL (1)

Լուսաւոր եւ անթառամ է իմաստութիւն։ Անթառամ նահատակութեանցն պատերազմի յաղթեալ։ Յանթառամ ժառանգութիւնն։ Ընդունիջիք զանթառամ փառացն պսակ. (Իմ. ՟Զ. 13։ ՟Ա. Պետ. ՟Ա. 4։ ՟Ե. 4։)


Անթարգմանաբար

adv.

inexplicably.

NBHL (1)

Որ ի Հօրէ անժամանակապէս, եւ ի մօրէ անթարգմանաբար. (Շար.։)


Անթարթափ

cf. Անթարթ.

NBHL (2)

Չունօղ զթարթափումն՝ կամ զթօթափումն. անքթիթ. անթարթելի. անշարժ. առանց թարթելու. ասլա օյնամազ, պիք պիք.

Ըստ կարգաբանութեան խօսից անթարթափ լեզուոյ յոյժ պատկանաւոր. (Նար. խչ.։) Ի կրկին միտս հայի ասելն.


Անթափ

adj.

unspilt;
raw, unprepared.

NBHL (1)

Տայ զպտուղ ժամու անթափ տերեւով. (Վրք. հց. ձ։)