Definitions containing the research ժ : 10000 Results

Դեղագործ, աց

s.

apothecary;
that prepares tinctures, physic or poison.

NBHL (1)

Որ կազմէ զդեղ բժշկական. դեղ շինօղ. (Ոսկիփոր.։)


Դեղահունդ

s.

seed;
dried fruit fortable.


Դեղատու, աց

s.

that gives medicaments;
poisoner;
sorcerer, bewitcher.

NBHL (1)

φαρμακεύς confector medicamentorum եւ veneficus, facinator Տուօղ զդեղ, մանաւանդ զմահադեղ, կամ զկախարդական բժժանս. կախարդ. ամոքիչ.


Դեղատուեմ, եցի

va.

to physic, to cure;
to poison.

NBHL (1)

Դեղ տալ, եւ բժշկել. cf. Դեղել.


Դեղատուութիւն, ութեան

s.

cf. Դեղատութիւն.

NBHL (2)

ԴԵՂԱՏՈՒՈՒԹԻՒՆ գրի եւ ԴԵՂԱՏՈՒԹԻՒՆ. φαρμακία medicandi actio, medicamentum Տալն զդեղ. բժշկականն (արուեստ).

Տեղի տալով, որպէս բժիշկ՝ հիւանդաց, զի դեղատութիւնս ընկալցի (այսինքն ընկալեալ լիցի), արուեստիւ դեղ տուեալ. (Առ. որս. ՟Զ։)


Դեղարան, աց

s.

pharmacy, apothecarys or chemists shop;
drug-box.

NBHL (1)

Զանբժշկականն մարմնեղէն ախտին ի մարդկեղէն դեղարանաց. (Սհկ. կթ. արմաւ.։)


Դեղեմ, եցի

va.

to poison;
to infect with poison;
to physic;
to dye.

NBHL (3)

φαρμακεύω, φαρμάσσω, -ττω medicamento utor Դեղատուել. բժշկական դեղով դարմանել. բուժել.

Դեղել զհիւանդոտս։ Դեղելն դադարեցուցանէ՞, եթէ խեղդէ։ Զջիլն հատանեն սրով՝ դեղել զայն կարծելով։ Դառնագոյն դեղեալ ի բժշկաց. (եւ այլն. Մագ. ՟Ի՟Ը. եւ ՟Ի՟Ե։)

ԴԵՂԵԼ. φαρμακεύω veneficio utor, veneno adficio Թունաւորել. կամ Բժժանօք կախարդել.


Դեղիչ

adj.

empoisoner;
sorcerer.


Դեղձենի

s.

peach-free.


Դեղձի, ձւոյ

cf. Դեղձենի.


Դեղնախունկ

s.

ochre;
yellow incense.

NBHL (1)

Իսկ ըստ Բժշկարանի ՝ Դեղնախունկ կամ Դեղնդեղ ասի Դեղին դեղ ինչ, այսինքն ներկ ի փայտէ.


Դեղնդեղ

cf. Դեղնախունկ.

NBHL (1)

cf. Դեղնախունկ։ ժշկարան.։)


Դեղնիմ, եցայ

vn.

to become yellow;
to become fair;
to grow red;
to become pale.

NBHL (1)

որ եւ Դեղնանալ. Դեղնագունիլ. շիկնիլ. փոխիլ երեսաց ի գոյն դեղին տխուր եւ տժգոյն.


Դեղնութիւն, ութեան

s.

yellow colour;
jaundice;
paleness.

NBHL (1)

Ի ժուժկալութենէն ծաղկեալ դեղնութիւնն. (Բրս. հց.։)


Դեղնուց

s.

yolk of an egg.

NBHL (1)

Ձուի դեղնուց տո՛ւր. (Մխ. բժիշկ.։)


Դեռ, — եւս

adv.

still, yet, to this hour;
newly, recently.

NBHL (3)

ἕτι, ἥδη adhuc, jam, τέως interim որ եւ ԴԵՌ ԵՒՍ. Տակաւին. ցարդ. այժմ. արդ եւս. առ ժամս.

Որ դեռն շարժէ, եւ յանդիման կայ. (Փիլ. այլաբ.։)

Մարմնոյդ հասակդ առոյգ եւ գործասէր, մինչչեւ է ի դեռ ծերութեան հասեալ. (Լմբ. ժղ. ՟Ժ՟Բ. 1.) իմա՛ ի տարիս կամ ի տիս, ի ժամանակ։


Դեռաբոյս

cf. Դեռաբողբոջ.


Դեռադեռ

adj. adv.

recent, new;
recently, newly.

NBHL (1)

Դեռադեռ ի մարցն բաժանեալ. (Լաստ. ՟Ժ՟Ա։)


Դեռածին

adj.

recently born or produced;
that has recently engendered.


Դեռակիրթ

adj.

new, inexperienced.

NBHL (1)

Դեռակրթիցն եւ նորածնելոցն աւազանին լուսով կարեւոր ժաման վարկանի. (Համամ առակ.։)


Դեռահաւակ

adj.

new, recently begun.

NBHL (1)

Դեռահաւակ ժամանակն ստիպէր առնել այնպէս. (Յհ. իմ. ատ.։)


Դեսպակ, աց

s.

litter, palankeen.

NBHL (1)

φορεῖον feretrum, lectica Գահոյք շարժական ի ձեւ կառաց. կառք հովանաւոր՝ բառնալեօք տարեալ ի ծառայից, կամ ձգեալ ձիովք եւ ջորւովք.


Դերայ, ի

s.

antichrist;
priest.

NBHL (1)

Փոխանորդ սուտ. որպէս դերաքրիստոս, կամ անարժան քահանայ. (որպէս եւ ռմկ. տէրայ կոչի յոմանց երէցն, զի եւ տէյր, ըստ պրս. է տաճար).


Դերանունութիւն, ութեան

s.

antonomasia.

NBHL (1)

Զառ ի կողեալ կամի յուղղոյ դերանունութենէն յինքնէ. յորժամ իշխանն եկեսցէ. զինքն անուն ձայնեն նմա։ Դերանունութեան խոտորումն ի պատիւ առեալ ընկալաւ. (Փիլ. լին. ՟Ա. 99։)


Դերաքրիստոս, ի

s.

antichrist.

NBHL (1)

Վասն ժողովելոյ ձեզ յերուսաղէմ վկայեմ եւ ես. քանզի ժողովեսժիք առ դերաքրիստոսն, որ է նեռնն. (Պիտառ.։)


Դերեւանամ, ացայ

vn.

cf. Իդերեւ ելանեմ.

NBHL (2)

ժառանգութիւնն անհոգացեալ՝ պղերգութեամբ դերեւանալ եւ նուազել. (Փիլ. տեսական.։)

Ի դերեւացեալն ամայի անդաստանաց։ Զդերեւացեալն անդաստանի յաջորդել անբերութիւն։ Զաշխարհս ամայի եւ դերեւացեալ։ Բոլորք ի վարժիցն երկարասիրութենէ յարմարապէս պայծառանան, եւ անվարժութեամբն դերեւանան. (Պիտ.։)


Դերեւանք, նաց

s. pl.

vanity, uselessness, privation, want.

NBHL (1)

Վարժօղքն (աշակերտաց) պղերգագոյնք՝ ի բարի յուսոյն միշտ լքուցանելով՝ ի դերեւանս զնոցա զառածեն զոգիս, ախմարագոյնս յոյժ գործելով։ Փարատել զտաղտկալի դերեւանս անգործութեան՝ յառաջադէմք ելով. (Պիտ.։)


Դերեւացուցանեմ, ուցի

va.

"cf. Դերեւ առնեմ."

NBHL (1)

Զքաջաբերուն անդս դերեւեցուցանել, հնարեալ ի վերայ նորա անսերութիւն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Դերեւեցուցանեմ, ուցի

va.

"cf. Դերեւ առնեմ."

NBHL (1)

Զքաջաբերուն անդս դերեւեցուցանել, հնարեալ ի վերայ նորա անսերութիւն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Դզի

s.

courser.

NBHL (1)

ԴԶԻ Նոյն ընդ բառիս ՁԻ. կամ ընդ պրս. դուսէն. իբր ազնիւ ազգ երիվարի. նժոյգ.


Դէմք, դիմաց

s. pl.

aspect, sight, visage, front;
face, presence;
air, mien, countenance;
manner, fashion, form;
regard, consideration;
person, hypostasis;
— բայից, the persons of verbs;
— գերանուանց, the persons of pronouns;
ի դիմաց, in front, before;
ասա նմա ի դիմաց իմոց, tell him from me;
ի դէմս ածել, to represent, to remonstrate;
to reproach, to object;
դեղնեալ or այլագունեալ՝ առոյգ տխուր՝ զուարթ ou զուարթատեսիլ՝ խոժոռ՝ խորշոմ —, pale, florid, sad, serene, severe, wrinlded, livid, disfigured countenance;
դիմիւ ելանել, to run up to one;
յամենայն դէմս, thoroughly.


Դէպուղիղ

adv.

straight, directly.


Դէտակն ունիմ

sv.

to regard, to look attentively;
to be on the watch, to lie in wait;
— ի վեր ունել, ամբառնալ, to look with attention, to raise the eyes.

NBHL (1)

Դէտակն ի վեր համբարձեալ՝ ժողովէին ի գեղն վժան. այսինքն ուշ եդեալ իրացն. (Յհ. կթ.։)


Գինարբու, աց

adj.

wine-bibber, drunk, intemperate, drunkard.

NBHL (1)

ԳԻՆԱՐԲՈՒՔ. ուաց. գ. συμπόσιον, -σια compotatio, convivium գրի եւ ԳԻՆԵՐԲՈՒՔ, եւ ԳԻՆԱՐԲՈՒՆՔ. Ուտելն եւ ըմպելն. խնջոյք. խրախունք. կոչունք. (Տե՛ս Եսթ. ՟Է. 1։ ՟Ժ՟Դ. 17։ Յուդթ. ժգ. 2։ Առակ. իգ. 36։)


Գինեզէն

adj.

tipsy, intoxicated.

NBHL (1)

Ոչ նոյնպէս պատրիս, յորժամ զգինեզէնն եւ զարբեալն տեսանիցես, որպէս զկին մարդ, զի կաքաւիցէ. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 23։)


Գինելից

adj.

tipsy, drunk

NBHL (1)

Յորժամ կառավարն գինելից իցէ, կառքն ընդ ո՛ր կամին՝ երթան. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Բ։)


Գինեհատութիւն, ութեան

s.

abstinence from wine.

NBHL (1)

Հրաժարումն ի գինւոյ. գինիէն կտրուիլը.


Գինեհարութիւն, ութեան

s.

drunkenness.

NBHL (1)

Ի բաց մերժեսցէ՝ որպէս ի գինեհարութեան. (Փիլ. լին. ՟Դ. 218։)


Գինեսէր

adj.

that loves to drink, drinker, tippler.


Գինեվաճառ, աց

adj. s.

tavern keeper, wine-merchant or seller;
—ք selling of wine, wine-shop.


Գիներբուք

cf. Գինարբուք.


Գինըմպու

cf. Գինարբու.

NBHL (1)

Բազումք եւ այժմ գինըմպուք լինին. թէպէտեւ Յովհաննէս չսպանանիցի, այլ Քրիստոս անդամքն. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 23։)


Գիշախանձ

adj.

that eats dead bodies, carnivorous, ravenous.


Գիշատեմ, եցի

va.

to tear, to devour;
— զմիմեանս, to tear each other, to tear one another to pieces.

NBHL (1)

Զժողովուրդսն գիշատեմ։ Գիշատի ի շանց։ Գիշատել դիւաց զմտացն բերան, կամ զբանական հոգին, եւ այլն. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. սղ.։)


Գիշերագնաց, ից

adj.

that walks, goes by night.


Գիշերախառն

adv.

by night, nightly.


Գիշերական, ի, աց

adj.

nocturnal.

NBHL (1)

Արժանաւորեա՛ զմեզ՝ զգիշերական չափս անբծապէս անցուցանել, եւ անփորձ ի չարէ. (Ճշ.։)


Գիշերակերպ

adj.

obscure, dark.

NBHL (1)

Անկաւ գիշերակերպ գազանն այն երկրորդ. (Կոչ. ՟Զ։ չիք յայնժմու յն։)


Գիշերային

adj.

nocturnal.

NBHL (2)

Գիշերային ժամ, կամ ցրտութիւն, երկունք, ծնունդ, մթութիւն. (Ժմ.։ Յճխ.։ Շար.։ Յիսուս որդի.։ Նար.։)

Լուսինն գիշերայնոյ մխիթարիչ. (Երզն. լուս.) իմա՛ իբր ՟Գ. ժամանակի գիշերայնոյ։


Գիշերայն

adv.

by night, nightly, in the night time.

NBHL (1)

ԳԻՇԵՐԱՅՆ νυκτός, διὰ τῆς νυκτός, νυκτών noctu, nocte, de nocte գրի եւ ԳԻՇԵՐԵԱՅՆ. Ի գիշերային ժամանակի. գիշերի. գիշերաւ. գիշերանց, գիշերով.